Винокуров Николай Егорович (Урсун)
Винокуров Николай Егорович (Урсун) (1945 сыл муус устар 13 күнэ, Тиит Арыы нэһилиэгэ, Саха АССР — 2022 сыл кулун тутар 5 күнэ[1]) — бэйиэт, литератураны ырытааччы, тылбаасчыт, 2005—2015 сылларга «Чолбон» сурунаал сүрүн эрэдээктэрэ.
Олоҕун олуктара
1945 сыллаахха муус устар 13 күнүгэр Таатта улууһугар II Байаҕантай нэһилиэгэр төрөөбүт (билиҥҥитэ — Уус-Алдан улууһун Тиит Арыы нэһилиэгэ).
1972 сыллаахха Саха судаарыстыбаннай университет устуоруйа-филология факультетын бүтэрбит.
1975 сыллаахха тыл, литература уонна устуоруйа Институтун аспирантуратыгар үөрэммит.
1987 сыллаахха Новосибирскайдааҕы Үрдүкү партийнай оскуола журналистика салаатын бүтэрбит.
1992 сыллаахха Саха суруйааччыларын Сойуустарын чилиэнэ буолбут[2][3].
Үлэлээбит сирдэрэ:
- «Хотугу сулус» сурунаал, салаа сэбиэдисэйэ
- Уус-уран литератураны тарҕатыы Бюрота, директор
- «Кыым» хаһыат, корреспондент
- «Бичик» кинигэ кыһата, редактор, старшай редактор, главнай редактор
- «Чолбон» сурунаал, проза салаатын сэбиэдиссэйэ, эппиэттиир секретарь
1998—2013 сылларга — Саха Өрөспүүбүлүкэтин суруйааччыларын Сойууһун Салалтатын бэрэссэдээтэлин бастакы солбуйааччыта.
Айар үлэтэ
Бастакы хоһооно «Күөрэгэй» «Бэлэм буол» хаһыакка 1961 сыллаахха бэчээттэммит. 1980 сыллаахха хоһооннорун бастакы хомуурунньуга «Аларга» күн сирин көрбүт. Нууччалыы аан бастаан «Уроки мужества» диэн хоһооннорун хомуурунньуга 1984 сыллаахха, онтон «Алданский камень» диэн 2018 сыллаахха бэчээттэммиттэрэ. Ону таһынан, айымньылара хаһаах, тыва уонна алтай тылларыгар тылбаастаммыттар[4].
Саха композитордарын уонна мелодистарын кытта үлэлэһэн, хас да ырыа тылларын ааптара буолбут. Литературнай-критическэй кинигэлэр, ыстатыйалар уонна рецензиялар ааптардара. Суруналыыс да, публицист да быһыытынан биллэр. 1996 с. кыраайы үөрэтиинэн умсугуйан, саха норуотун былыргы устуоруйатын туһунан кинигэлэри бэчээттэппит[3].
Библиографията
- Алтыһыылар. Анаарыылар : ахтыылар, дакылааттар. – Дьокуускай: Бичик, 2010. – 188 с.
- Быралыйбат былыргы : ыстатыйалар, суоллааҕы бэлиэтээһиннэр. – Дьокуускай: Бичик, 2005. – 144 с.
- Куорат уола : кэпсээннэр, тылбаастар. – Дьокуускай: Ахсаан, 2005. – 2008. – 208 с.
- Отут ордуга үс сыл : ыстатыйалар, рецензиялар, суруйааччылар мэтириэттэрэ. – Дьокуускай: Бичик, 2007. – 223 с.
- Өбүгэ түһүлгэтэ : хоһооннор тиһиктэрэ. – Дьокуускай: Бичик, 2003. – 78 с.
- Саха былыта : хоһооннор, поэма. – Дьокуускай: Бичик, 1999. – 96 с.
- Умнуллубат урукку : ыстатыйалар, суоллааҕы бэлиэтээһиннэр. – Дьокуускай: Бичик, 2018. – 160 с.
- Үрүҥ ыаҕайа : хоһооннор, поэма. – Дьокуускай: Бичик, 1995. – 168 с.
- Хараҥа сискэ : кэпсээннэр. – Дьокуускай: Бичик, 2019. – 128 с.
- Хоһоон хотоҕосторо : хоһоон тиһиктэрэ. – Дьокуускай: Сахабэчээт, 2019. – 104 с.
- Чэгиэн-Чаҕаан : хоһооннор. – Дьокуускай: Кинигэ изд-вота, 1986. – 78 с.
- Этэҥҥэ : хоһооннор, поэма. – Дьокуускай: Кинигэ изд-вота, 1991. – 96 с.
Наҕараадалара уонна ытык ааттара
- Саха Өрөспүүбүлүкэтин култууратын үтүөлээх үлэһитэ (1995);
- Казахстан «Алаш» литературнай бириэмийэтин лауреата (2007);
- П. А. Ойуунускай аатынан Саха Өрөспүүбүлүкэтин государственнай бириэмийэтин лауреата;
- Таатта улууһун ытык киһитэ;
- Нам улууһун ытык киһитэ;
- Алдан нэһилиэгин (Таатта улууһа) ытык киһитэ[3];
- «Гражданскай килбиэн» бэлиэ[5].
- ↑ 1 2 https://sakhalife.ru/pogib-poet-yakutiya-proshhaetsya-s-blistatelnym-poetom-prozaikom-kritikom/
- ↑ Погиб поэт! Якутия прощается с блистательным поэтом, прозаиком, критиком (рус.). Сигэнии күнэ: 14 Тохсунньу 2026.
- ↑ 1 2 3 4 Винокуров Николай Егорович - Урсун (рус.). Таттинская МЦБС. Сигэнии күнэ: 14 Тохсунньу 2026.
- ↑ Винокуров Николай Егорович (Урсун) - МКУК "Таттинская МЦБС"(биллибэт). taattalib.ru. Сигэнии күнэ: 13 От ыйын 2026.
- ↑ В Якутске состоялся вечер памяти писателя Николая Винокурова–Урсуна — ЯСИА, Новости Якутии и Якутска — свежие новости онлайн на сайте ysia.ru — ЯСИА (15 Муус устар 2025). Сигэнии күнэ: 13 От ыйын 2026.