Нуучча тылынанАнал бырайыактар
Тылы уларыт
УРУБИИКИ ТУҺУНАН

Слепцов Спартак Иванович

Спартак Иванович Слепцов (1935 сыл балаҕан ыйын 9 күнэ, Бахсы нэһилиэгэ (Чурапчы улууһа), Саха АССР — 2004) — сэбиэскэй уонна арассыыйатааҕы тыйаатыр режиссера, артыыс. Саха АССР үтүөлээх артыыһа (1977), «Норуоттар доҕордоһуулара» уордьан кавалера.

Олоҕун олуктара

1935 сыллаахха балаҕан ыйын 9 күнүгэр Чурапчы улууһун Бахсы нэһилиэгэр төрөөбүтэ. Чурапчыттан көһөрүү кэмигэр күүс өттүнэн көһөрүллүбүт дьон ахсааныгар киирсэр[1].

1954—1957 сс. Дьокуускайдааҕы култуура-сырдатар училищеҕа кулууп салаатыгар үөрэммитэ. Үөрэҕин бүтэрэн баран, Бүлүү улууһун култууратын дьиэтигэр уус-уран салайааччынан, онтон Үөһээ Бүлүүтээҕи көһө сылдьар дыраама тыйаатырыгар артыыһынан үлэлээбитэ.

1961—1966 сс. А. В. Луначарскай аатынан Москватааҕы тыйаатыр ускуустубатын судаарыстыбаннай институтун режиссура факультетыгар үөрэммитэ.

1966—1968 сс. Саха АССР култууратын министиэристибэтигэр ускуустубаҕа үрдүкү иниспиэктэринэн үлэлээбитэ. Бу сылларга Саха судаарыстыбаннай муусука-дыраама тыйаатырын (билиҥҥитэ П. А. Ойуунускай аатынан Саха академическай дыраама тыйаатыра) сыанатыгар икки испэктээги туруорбута: М. Обутова-Эверстова «Күөрэгэйин» уонна Л. Леонов «Нашествие».

1968 сылтан саҕалаан 20 сыл устата Ньурбатааҕы судаарыстыбаннай көһө сылдьар дыраама тыйаатырыгар сүрүн режиссерынан үлэлээбитэ. Кэлин Ньурбатааҕы телестудия эрэдээктэринэн, култуура уонна норуот айымньытын департаменын иһинэн норуодунай Олоҥхо тыйаатырын режиссерунан үлэлээбитэ[1].

2004 сыллаахха олохтон туораабыта.

Айар үлэтэ

Спартак Слепцов Ньурба тыйаатырыгар үлэлиир сылларыгар 56 элбэх аакталаах уонна 30 биир аакталаах испэктээги туруорбута. Кини туруоруулара нуучча, аан дойду классикатыгар уонна сэбиэскэй драматургияҕа олоҕураллара[1].

1973 сыллаахха башкиир суруйааччыта И. Юмагулов пьесатынан туруорбут «Нэркэс» испэктээгэ ССРС норуоттарын национальнай драматургиятын уонна тыйаатыр ускуустубатын иккис Бүтүн Арассыыйатааҕы бэстибээлигэр I истиэпэннээх дипломунан наҕараадаламмыта. Бу үлэтин иһин тыйаатыр кэлэктиибэ Саха комсомолун бириэмийэтин лауреата буолбута.

1975 сыллаахха калмык суруйааччыта А. Балакаев айымньытынан туруоруллубут «Ийэ сүрэҕэ» испэктээгэ ССРС национальнай драматургиятын үһүс бэстибээлигэр кыттыбыта. Сүрүн оруолу толорбут Валентина Николаева ССРС Култууратын министиэристибэтин I истиэпэннээх дипломунан бэлиэтэммитэ[2].

Наҕараадалара уонна ытык ааттара

  • Саха АССР үтүөлээх артыыһа (1977);
  • «Норуоттар доҕордоһуулара» уордьан кавалера;
  • Саха комсомолун бириэмийэтин лауреата.

Дьиэ кэргэнэ

Спартак Слепцов — Чурапчы Бахсытыттан төрүттээх, тыйаатыр эйгэтигэр үлэлээбит Слепцовтар династияларын (Намылдьыйа Бүөтүр сыдьааннарын) биир бэрэстэбиитэлэ. Кини аймахтарын ортолоругар:

Оҕолоро:

  • Кыргыттара — Муза Максимова, Валерия Алексеева;
  • Уола — Семён Слепцов, Щепкин аатынан Үрдүкү театральнай училищены бүтэрэн, Ньурба тыйаатырыгар артыыһынан үлэлээбитэ[1].

Аатын үйэтитии

  • 2024 сыллаахха Ньурба тыйаатырыгар С. И. Слепцов төрөөбүтэ 90 сылыгар аналлаах тэрээһиннэр ыытыллыбыттара[1].
  • 2024 сыл кулун тутарыгар кини 1975 сыллааҕы «Ийэ сүрэҕэ» испэктээгин режиссер Юрий Макаров саҥаттан туруоран, көрөөччүлэргэ иккистээн таһаарбыта[2].

Быһаарыылар

  1. ↑ 1 2 3 4 5 Отметили 90-летие со дня рождения Спартака Ивановича Слепцова (рус.). xn--90adptbcs3gya.xn--p1ai. Сигэнии күнэ: 29 От ыйын 2026.
  2. ↑ 1 2 Спартак Слепцов иккис тыыннаммыт «Ийэ сүрэҕэ» испэктээгин долгуйа көрдүбүт (рус.). Саха сирэ. Сигэнии күнэ: 29 От ыйын 2026.
  3. ↑ Биир хаан Слепцовтар династиялара — Профсоюз работников культуры Якутии(биллибэт). pksakha.ru. Сигэнии күнэ: 29 От ыйын 2026.

Категориялар