Нуучча тылынанАнал бырайыактар
Тылы уларыт
УРУБИИКИ ТУҺУНАН

Кычкин Яков Прокопьевич

УРУБИИКИ иһигэр маннык араспаанньалаах дьон туһунан ыстатыйалар бааллар, көр Кычкин.

Яков Прокопьевич Кычкин (1918 сыл ахсынньы 8 күнэ, Мөҥүрүөн нэһилиэгэ — 1981 сыл олунньу 6 күнэ) — саха сэбиэскэй тыйаатыр артыыһа. Саха АССР үтүөлээх артыыһа.

Олоҕун олуктара

1918 сыллаахха ахсынньы 8 күнүгэр Мэҥэ-Хаҥалас улууһун Мөҥүрүөн нэһилиэгэр төрөөбүт.

1937 сыллаахха Төҥүлү ситэтэ суох орто оскуолатын бүтэрбит.

1940 сыллаахха П. А. Ойуунускай аатынан Саха драматическай тыйаатырыгар артыыс быһыытынан киирбит. Бастакы үлэтэ — Суорун Омоллоон «Айаал» трагедиятыгар кинээс оруола. Ол кэмтэн олоҕо тыйаатыр ускуустубатын кытта ыкса ситимнээх буолбут.

Сэрии сылларыгар Ньурба тыйаатырыгар үлэлээбит.

1948—1949 cc. кэргэнинээн Мария Петровна Бубякиналыын Маттаҕа кыстаан олорон оскуолаҕа үлэлээбиттэр. Онно драма куруһуогун тэрийэн, кэнсиэрдэри, испиктээкиллэри туруораллар эбит. «Ньургун Боотур» олоҥхоттон быһа тардыыны туруоран, нэһилиэнньэ биһирэбилин ылбыттар. Бэйэтэ быһа тардыыларга оонньуура: «Лоокуут уонна Ньургуһун» испиктээкилтэн Күһэҥэй оруолун, Алексей Елисеевич Кулаковскай «Итирик бурсуй» хоһоонунан сценка уо.д.а.

Кэлин Саха драматическай-музыкальнай тыйаатырын артыыһынан пенсияҕа тахсыар диэри үлэлээбит.

1965 сыллаахха «Наара Суох» испэктээкил Саха тыйаатырын сыанатыгар аан бастаан туруорулларыгар Баачыка оруолун толорбут[1].

1981 сыллаахха олунньу 6 күнүгэр ыараханнык ыалдьан олохтон туораабыт[2].

Дьиэ кэргэнэ

Кэргэнэ - Мария Петровна Бубякина, учуутал, ССРС норуотун үөрэҕириитин туйгуна, үлэ бэтэрээнэ[2][3].

Кыыһа - Любовь Яковлевна Шипкова (Кычкина).

Күтүөтэ - Руслан Юрьевич Шипков, «Сахаметан» ХЭУо толорооччу дириэктэрэ, СӨ норуотун хаһаайыстыбатын үтүөлээх үлэһитэ[4][5].

Наҕараадалара

  • Саха АССР үтүөлээх артыыһа (1968);
  • М. Горькай 100 сааһыгар анаммыт Бүтүн Сойуустааҕы драма уонна оҕо тыйаатырдарын фестивалыгар «Түгэххэ» испэктээкилгэ Бубнов оруолун толоруутун иһин 1 истипэннээх диплом;
  • Саха АССР Үрдүкү Сэбиэтин Бочуоттаах грамотата[2].

Аатын үйэтитии

  • Я. П. Кычкин аата Мэҥэ-Хаҥалас улууһун Матта нэһилиэгин култуура дьиэтигэр иҥэриллибит[6];
  • 2018 сыллаахха Мэҥэ-Хаҥалас уонна Чурапчы улуустарын Бахсы, Арыылаах, Матта холбоһуктаах ыһыахтара Яков Кычкин төрөөбүтэ 100 сылыгар анаммыт[4].

Быһаарыылар

  1. ↑ Саха театра «Кэрэ көмүскэлигэр», «Наара Суох» испэктээкиллэргэ ыҥырар (рус.). yandex.ru. Сигэнии күнэ: 6 Муус устар 2026.
  2. ↑ 1 2 3 Сивцев, 2018
  3. ↑ Бубякина, Мария Петровна (педагог; 1926) (рус.). Сигэнии күнэ: 17 Муус устар 2026.
  4. ↑ 1 2 Матта ыһыаҕа Яков Кычкин үбүлүөйүгэр ананна (рус.). yandex.ru. Сигэнии күнэ: 6 Муус устар 2026.
  5. ↑ Шипков Руслан Юрьевич (рус.). Сигэнии күнэ: 17 Муус устар 2026.
  6. ↑ Многофункциональный Культурный комплекс им Я. П. Кычкина Муниципального Образования Мегюренский Наслег (рус.). yandex.ru. Сигэнии күнэ: 6 Муус устар 2026.

Литература

  • Саха АССР үтүөлээх артыыһа Яков Прокопьевич Кычкин / Сивцев С. Н.. — Дьокуускай: Бичик, 2018.

Категориялар