Новгородцев Павел Андреевич
Новгородцев Павел Андреевич (1926, Новгородцево[d], Крутинский район[d] — 1997 сыл ыам ыйын 11 күнэ, Аллараа Кураанах, Саха сирэ) — «Якутзолото» холбоһук «Кураанах» карьерыгар экскаватор ыытааччытынан үлэлээбит Социалистыы Үлэ Дьоруойа.
Олоҕун олуктара
1926 сыллаахха Омскай уобалас Дзержинскай оройуонун Новгородцево с. элбэх оҕолоох дьиэ кэргэҥҥэ төрөөбүт. Алта саастааҕар төрөппүттэрэ өлөн, тулаайах хаалбыт.
1936 сыллаахха икки убайын кытта Нюкжа бириискэтигэр (Амур уобалаһа) улахан убайдарыгар көспүттэр.
1939 сыллаахха бииргэ төрөөбүттэрин кытта Алдан куоракка көспүт.
Томмот куорат оскуола-интернатыгар үөрэммит. 1941 сыллаахха сэттэ кылааһы бүтэрбит.
1941 сылтан шахтаҕа үлэлээбит. Шахтер үлэтин баһылаан, 1945 сыллаахха Алдаҥҥа алта ыйдаах экскаваторщиктар куурустарыгар үөрэммит.
1947 сылтан Аллараа Кураанах бириискэтигэр саҥа учаастакка үлэлээбит.
1954 сыллаахха бульдозеристар куурустарыгар үөрэммит, бу кэннэ «Алданзолото» кэмбинээккэ алта сыл үлэлээбит. Бу сылдьан бульдозеристар биригээдэлэрин салайбыт.
1957 сыллаахха ССКП чилиэнэ буолбут.
1964 сылтан «Боковой» карьерга ЭКГ-4,6 бульдозер экипаһын салайбыт.
ССРС Үрдүкү Сүбэтин Президиумун 1971 сыл кулун тутар 30 күнүнээҕи Ыйааҕынан Новгородцев Павел Андреевичка Социалистыы Үлэ Дьоруойун аата иҥэриллибит, Ленин уордьана уонна «Сиэрпэ уонна Балта» кыһыл сулус туттарыллыбыт.
1974 сыллаахха 423 № -дээх Саха сирин соҕуруу быыбардыыр уокуругуттан ССРС Үрдүкү Сэбиэтин 9-с ыҥырыытын дьокутаатынан талыллыбыт (1974—1979).
1975 сыллаахха экскаваторщиктар инструктордарынан анаммыт.
Пенсияҕа тахсан, Алдан улууһун Аллараа Кураанах куорат тииптээх бөһүөлэгэр олорбут.
1997 сыллаахха ыам ыйын 11 күнүгэр өлбүт[1].
Наҕараадалара уонна ытык ааттара
- «1941-1945 сс. Аҕа дойду Улуу сэриитигэр килбиэннээх үлэтин иһин» мэтээл;
- Үлэ Кыһыл Знамятын уордьана (1966);
- Бочуоттаах горняк (1968);
- Социалистыы Үлэ Дьоруойа (1971)[2];
- Ленин Уордьана;
- «Сиэрпэ уонна балта» кыһыл көмүс мэтээл[1].
Дьиэ кэргэнэ, аймахтара
Убайдара
- Иван (улахан убайа). Нюкжа бириискэтигэр (Амур уобалаһа), онтон Колтыко (Алдан) артыалыгар старателинэн үлэлээбит. 1941 сыл күһүнүгэр сэриигэ барбыт. Арҕаа фроҥҥа ол сыл өлбүт. Кэргэннээх, икки оҕолоох эбит;
- Виктор. Старательскай артыалга үлэлээбит, онтон карьерга бульдозерист буолбут. Иван өлбүтүн кэннэ сэриигэ ыҥырыллыбыт, сэриилэспит. Сэрииттэн төннөн, Алдан горнай салаатыгар үлэлээбит.
- Константин. Старательскай артыалга, онтон карьерга экскаваторщигынан үлэлээбит. Викторы батыһан фроҥҥа ыҥырыллыбыт, Аҕа дойду Улуу сэриитигэр кыттыбыт. Төннүбүтүн кэннэ "Алданзолото"комбинакка үлэтин салҕаабыт.
Ини-бии Новгородцевтар (Иван, Виктор, Константин, Павел) Саха сирин уонна Амур уобалаһын көмүс хостуур промышленноһын сайдыытыгар кылааттарын киллэрбиттэр[1].
Дьиэ кэргэнэ
Кэргэнинээн Клавдия Павловналыын 1949 сыллаахха ыал буолбуттар.
Оҕолоро:
- Людмила (улахан кыыһа). Аллараа Кураанах бөһүөлэк орто оскуолатыгар математика учууталынан үлэлээбит;
- Любовь (орто кыыс). Химическэй лабораторияҕа үлэлээбит;
- Сергей (уола). Карьерга горнай оробуочайынан үлэлээбит[3].
Быһаарыылар
Литература
- Владимир Пестерев. История Якутии в лицах. — Якутск: «Бичик», 2001.
- Л. Ельмакова, Слово о рабочем человеке// Якутское книжное издательство, Якутск, 1975