Зорин Григорий Трофимович

Григорий Трофимович Зорин (1920 сыл олунньу 10 күнэ, Бийский район[d]1976 сыл кулун тутар 11 күнэ, Өлүөхүмэ улууһа, Саха АССР) — сэбиэскэй байыаннай, хаһаайыстыбаннай диэйэтэл. Аҕа дойду Улуу сэриитин кыттыылааҕа, младшай сержант, 786-с чэпчэки артиллерия полкатын разведка отделениетын хамандыыра. Сэбиэскэй Сойуус Геройа (1945).

Олоҕун олуктара

1920 сыл олунньу 10 күнүгэр Алтай кыраайын Усятское сэлиэнньэтигэр төрөөбүтэ. 1931 сыллаахха дьиэ кэргэнин кытта Хакас автономнай уобалаһын Таштып оройуонун Матур сэлиэнньэтигэр көспүтэ. Тыа оскуолатын түөрт кылааһын бүтэрбитэ, онтон холкуоска үлэлээбитэ.

1940 сыл балаҕан ыйыгар Рабочай-бааһынай Кыһыл Аармыйатыгар ыҥырыллыбыта. Уһук Илиҥҥэ сулууспалаабыта. 1943 сылтан Ленинградскайдааҕы, Кииннээҕи, Брянскайдааҕы уонна 1-кы Белоруссиятааҕы фроннарга сэриилэспитэ; Ленинград блокадатын тоҕо көтүүгэ кыттыбыта уонна бааһырбыта.

1944 сыл сайыныгар 1-кы Белоруссиятааҕы фронт 69-с аармыйатын Үрдүкү Бас Командование резервэтин 12-с артиллерия дивизиятын 46-с чэпчэки артиллерия биригээдэтин 786-с чэпчэки артиллерия полкатын разведка отделениетын хамандыырынан анаммыта.

1944 сыл атырдьах ыйын 1 күнүн түүнүгэр Люблин-Брестскай операция кэмигэр отделение кыттыылаахтарын кытта Висла өрүһү Бжесце дэриэбинэ таһынан туораабыта. Өрүс арҕаа биэрэгэр инники кирбиигэ наблюдательнай пууну тутан ылбыт уонна хамаандатыгар инники кирбии туругун туһунан сибидиэнньэлэри тиэрдибит. Висланы туораабытын кэннэ 146,6 үрдэли уонна Барычка дэриэбинэни ылыы кыргыһыыларыгар кыттыбыт; наҕараада лииһигэр сурулларынан, өстөөх 15 байыаннайын суох гыммыт.

ССРС Үрдүкү Сэбиэтин Президиумун 1945 сыл олунньу 21 күнүнээҕи Ыйааҕынан Висланы туоруурга көрдөрбүт хорсун быһыытын иһин Сэбиэскэй Сойуус Геройун аата иҥэриллибитэ, Ленин уордьанынан уонна «Кыһыл көмүс Сулус» мэтээлинэн (№ 3121) наҕараадаламмыта[1].

Демобилизация кэнниттэн Хакасияҕа төннүбүтэ. Кэлин Саха АССР-гар көспүтэ, Өлүөхүмэ улууһун Заречнай бөһүөлэгэр олорбута уонна Өлүөхүмэтээҕи леспромхозка үлэлээбитэ.

1976 сыл кулун тутар 11 күнүгэр өлбүтэ[2].

Наҕараадалара уонна ытык ааттара

Аатын үйэтитии

  • Григорий Трофимович Зорин аата Москваҕа Кыайыы түмэлин Албан аат саалатыгар уонна Абакан куорат Кыайыы пааркатыгар Дьоруойдар аллеяларыгар үйэтитиллибитэ.
  • Кини аатынан Өлүөхүмэҕэ уонна Таштыпка уулуссалар, оттон Матур сэлиэнньэҕэ оскуола ааттаммыттар[3].
  • 2022 сыл бэс ыйын 22 күнүгэр Таштыпка Григорий Трофимович Зорин бүүһүн арыйбыттара[4].

Быһаарыылар

  1. Список Героев Советского Союза (Хакасия) (рус.). Российское общество «Знание». Сигэнии күнэ: 26 Атырдьах ыйын 2026.
  2. Гордимся нашими героями (рус.). Национальная библиотека имени Николая Генриховича Доможакова. Сигэнии күнэ: 26 Атырдьах ыйын 2026.
  3. 1 2 Зорин Григорий Трофимович (рус.) (PDF). Государственная инспекция по охране объектов культурного наследия Республики Хакасия. Сигэнии күнэ: 26 Атырдьах ыйын 2026.
  4. Данилов Владимир. В Таштыпе увековечили память о двух Героях Советского Союза (рус.). Пульс Хакасии (22 Бэс ыйын 2022). Сигэнии күнэ: 26 Атырдьах ыйын 2026.

Литература

  • Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. — М.: Воениздат, 1987. — Т. 1 /Абаев — Любичев/. — 911 с. — 100 000 экз. — ISBN отс., Рег. № в РКП 87-95382.
  • Достоин звания героя. — Красноярск: Красноярское книжное издательство, 1975.
  • Кузнецов И. И., Джога И. М. Золотые Звёзды Алтая. — Барнаул, 1982.

Сигэлэр