Нуучча тылынанАнал бырайыактар
Тылы уларыт
УРУБИИКИ ТУҺУНАН

Старостин Михаил Гаврильевич

УРУБИИКИ иһигэр маннык араспаанньалаах дьон туһунан ыстатыйалар бааллар, көр Старостин.

Михаил Гаврильевич Старостин (1959 сыл тохсунньу 1 күнэ, Хаандыга, Саха АССР — 2026 сыл кулун тутар 31 күнэ, Дьокуускай) — сэбиэскэй, Арассыыйа график худуоһунньуга, живописец, дизайнер, педагог. Арассыыйа Федерациятын үтүөлээх худуоһунньуга (2019), Саха Өрөспүүбүлүкэтин ускуустубатын үтүөлээх үлэһитэ (2010), Арассыыйа художествотын академиятын бочуоттаах чилиэнэ (2021). Саха Өрөспүүбүлүкэтин судаарыстыбаннай былааҕын ааптардарыттан биирдэстэрэ[1].

Олоҕун олуктара

1959 сыллааххха тохсунньу 1 күнүгэр Томпо улууһун Хаандыга бөһүөлэгэр төрөөбүт.

1973—1977 сс. Дьокуускайдааҕы уус-уран училищеҕа график Юрий Вотяковка, живописец Эдуард Васильевка үөрэммит[2].

Училищены бүтэрэн баран, Москватааҕы полиграфия институтугар туттарса сатаабыт да, киирбэтэх. Онон Уус-уран пуондаҕа (Худфонд) үлэлээбит, онтон аармыйаҕа ыҥырыллан, Амур уобалаһыгар тутуу батальонугар сулууспалаабыт.

Аармыйа кэнниттэн, 1981—1985 сс., Кириэс-Халдьаайы орто оскуолатыгар уруһуй учууталынан үлэлээбит.

1984 сыллааххха, төрдүс сырыытыттан, Красноряскайдааҕы судаарыстыбаннай уус-уран инстутукка үөрэнэ киирбит[3]. Манна кинини С. С Ливак, М. Ф Гладунов, С. П. Куликова уһуйбуттар. 1990 сыллааххха бырамыысыланнай графика салаатын бүтэрбит.

1990 сылтан 2000 сылга дылы «Бичик» кинигэ кыһатыгар уус-уран эрдээктэринэн, 2000 сылтан — Арктикатааҕы судаарыстыбаннай култуура уонна ускуустуба институтугар преподавателынан үлэлээбит[2][4].

Айар үлэтэ

Худуоһунньук аата култуура эйгэтигэр 1980-с сыллар бүтүүлэригэр — 1990-с сыллар саҕаланыыларыгар биллэн барбыт. Ол сылларга кини Андрей Борисов «Хаарыан хампа күөх кытылым» уонна «Улуу Кудаҥса» испэктээкиллэригэр плакаттары уруһуйдаабыт[1].

Саха Өрөспүүбүлүкэтин былааҕын ааптардарыттан биирдэстэрэ (Л. Д. Слепцовалыын уонна А. П. Захаровалыын, 1993 с.)[2].

Станоктаах графикаҕа, живописька, плакатка уонна кинигэ графикатыгар үгүстүк үлэлээбит.

Айар үлэтин биир сүрүн уобараһа — хотугу киһи (айанньыт, булчут, балыксыт уо. д. а.)[5].

Үлэтигэр өҥнөөх офорт, акватина, акварель, темпера уонна араас булкаас техникалары туттар эбит. Этнографияҕа, былыргы үһүйээннэргэ, олоҥхоҕо олоҕуран үлэлиир эбит.

Үлэлэрэ Саха Өрөспүүбүлүкэтин национальнай уус-уран түмэлигэр, Кыргыстаан Г. Айтиев аатынан национальнай ойуулуур-дьүһүннүүр ускуустубатын түмэлигэр, Москватааҕы национальнай култуура Дьиэтигэр, Томскай, Сахалин уобаластааҕы уус-уран түмэллэригэр, Таймыырдааҕы норуот айымньытын киинигэр көрдөрүүгэ тураллар. Ону таһынан, Арассыыйаҕа, омук дойдуларыгар чааһынай коллекцияларга харалла сыталлар[6].

1991 сылтан — Арассыыйа Худуоһунньуктарын сойууһун чилиэнэ.

2021 сылтан — Арассыыйа художествотын академиятын бочуоттаах чилиэнэ[6].

Үлэлэрин көрдөрүүлэрэ

Быыстапкаларга 1989 сылтан кыттан саҕалаабыт.

Бастакы тус быыстапката 1992 сыллаахха Дьокуускайга буолан ааспыт. Онтон ыла үлэлэрин көрдөрүүлэрэ элбэхтэ буолбут:

  • Дьокуускайга (1996, 2001, 2009, 2014, 2017, 2019, 2021 сс.);
  • Новосибирскайга «Старый город» галереяҕа (2005 с.);
  • Москваҕа «Арт-Манеж-2005» Аан Дойдутааҕы быыстапка-дьаарбаҥка чэрчитинэн (2005 с.);
  • Москваҕа Люксембург уонна Чехия посольстволарыгар (2006 с.);
  • Москваҕа Федерация Сэбиэтигэр (2007 с.);
  • Торонто куоракка (Канада) Беспала-Браун галереятыгар (2011 с.);
  • Де-Хаан куоракка (Бельгия) Аrtepol галереяҕа (Ольга Монастыреваны кытта; 2016 с.);
  • Москваҕа «Винзавод» аныгы искусство Киинигэр (Москва, 2016 с.);
  • Иркутскайга В. Бронштейн аныгы искусство галереятыгар (2016, 2018 сс.);
  • Дудинкаҕа Таймыырдааҕы норуот айымньытын Дьиэтигэр (2016 с.);
  • Владивостокка Приморье судаарыстыбыннай хартыына галереятыгар (2018 с.);
  • Южно-Сахалинскайга Сахалин уобаластааҕы уус-уран түмэлигэр (2020 с.);
  • Красноярскайга Арассыыйа уус-уран Академиятын «Урал, Сибиир, Уһук Илик» регионнааҕы салаатыгар (2021 с.)[6][2].

Үлэлэрэ

  • Ардаҕы күүтүү (1991);
  • Ойуун (1992);
  • Айанньыт (1997);
  • Мужчина в снеговых очках (2015);
  • Саҥа илим (2006);
  • Эргэ граммофон (2008);
  • Үрүҥ үҥкүү;
  • Королева (2015)[2].

Наҕараадалара уонна ытык ааттара

  • Саха Өрөспүүбүлүкэтин ускуустубатын үтүөлээх үлэһитэ (2010);
  • Арассыыйа Федерациятын үтүөлээх худуоһунньуга (2019);
  • Арассыыйа худуоһунньуктарын Сойууһун «Духуобунас, үгэстэр, маастарыстыба» боруонса бэлиэтэ (2011);
  • Саха Өрөспүүбүлүкэтин С. А. Новгородов аатынан национальнай кинигэ кыһатын «Национальнай кинигэ таһаарыытын сайыннарыыга кылаатын иһин» үрүҥ көмүс бэлиэтэ (2013);
  • Станковай графикаҕа М. Турдагин аатынан бириэмийэ лауреата (2014);
  • Арассыыйа худуоһунньуктарын Сойууһун таһаарыылаах айар үлэтин уонна ойуулуур-дьүһүннүүр ускуустубаҕа кылаатын иһин дипломнара (2016, 2017, 2020);
  • Арассыыйа худуоһунньуктарын Сойууһун «Духуобунас, үгэстэр, маастарыстыба» кыһыл көмүс бэлиэтэ (2019);
  • Томпо улууһун Байаҕантай нэһилиэгин Ытык киһитэ[6][2].

Дьиэ кэргэнэ, аймахтара

Аҕата фельдшер, ийэтэ мэдиссиинэ сиэстэрэтэ эбит. Дьиэ кэргэҥҥэ бэһис оҕонон төрөөбүт. Оҕо сааһа Томпо улууһугар ааспыт.

Аҕатын өттүнэн эбэтэ туос иһит тигиигитинэн дьарыктанар эбит, аҕата иистэнэр эбит, оттон ийэтин өттүттэн аймахтарыгар мас, тимир уустара бааллар эбит.

Улахан убайа — Степанов Анатолий Викторович, тиэхиньикэ билимин дуоктара. Орто убайа — Старостин Егор Гаврильевич — Байаҕантай (1954—2018), тиэхиньикэ билимин дуоктара, бэйиэт.

Кэргэннээх, икки оҕолоох, сиэннэрдээх[4][3].

Быһаарыылар

  1. ↑ 1 2 Умер заслуженный художник России Михаил Старостин (рус.). Якутия Daily. Сигэнии күнэ: 7 Муус устар 2026.
  2. ↑ 1 2 3 4 5 6 Михаил Старостин (рус.). Персональный сайт. Сигэнии күнэ: 7 Муус устар 2026.
  3. ↑ 1 2 Космос Михаила Старостина/ (рус.). ZCBF. Сигэнии күнэ: 7 Муус устар 2026.
  4. ↑ 1 2 Михаил Старостин: «Свобода, по Бродскому, восьмой день недели, которого нет» (рус.). Блоги НБ РС(Я). Сигэнии күнэ: 7 Муус устар 2026.
  5. ↑ Старостин Михаил Гаврильевич (рус.). КГИИ. Сигэнии күнэ: 7 Муус устар 2026.
  6. ↑ 1 2 3 4 Старостин Михаил Гаврильевич (рус.). РАХ ДВО РАН. Сигэнии күнэ: 7 Муус устар 2026.

Сигэлэр

Категориялар