Нуучча тылынанПартнёрдар бырайыактараАнал бырайыактар
Тас көрүҥүн уларытТылы уларытИһитиннэрии
УРУБИИКИ ТУҺУНАН

Лобанов Матвей Матвеевич

Матвей Матвеевич Лобанов (1927 бэс ыйын 18, Маай (Амма), Саха АССР — 2000 ыам ыйын 20, Дьокуускай) — саха сэбиэскэй уонна арассыыйатааҕы опера ырыаһыта (бас), РСФСР норуодунай артыыһа (1982).

Олоҕун олуктара

1927 сыл бэс ыйын 18 күнүгэр Амма улууһун Покровка сэлиэнньэтигэр дьадаҥы бааһынай кэргэнигэр төрөөбүтэ. Оҕо эрдэҕиттэн хараҕа катаракталаах буолан, көрөрө мөлтөх этэ.

Оскуолаҕа үөрэнэр сылларыгар (1939—1946) уонна эдэрчи эрдэҕинэ айар самодеятельноска көхтөөхтүк кыттара. 1948 сыллаахха хараҕар эпэрээссийэ кэнниттэн көрөрө тупсубута.

1949 сыллаахха Дьокуускайга көһөн кэлэн, өрөспүүбүлүкэтээҕи араадьыйа кэмитиэтин хоругар хорист, онтон солист быһыытынан ылыллыбыта. 1951 сыллаахха киэһээҥҥи орто оскуоланы, оттон 1953 сыллаахха — Дьокуускайдааҕы муусука-уус-уран училищетын вокал салаатын бүтэрбитэ.

1954—1959 сылларга П. И. Чайковскай аатынан Москватааҕы судаарыстыбаннай консерваторияҕа (педагог Гуго Тиц) үөрэммитэ.

1959 сылтан П. А. Ойуунускай аатынан Саха академическай тыйаатырын опера солиһынан үлэлээбитэ. 40 сыл устата 23 опернай баартыйаны толорбута, тыйаатыр репертуарыгар баар бас баартыйаларыттан барыларын кэриэтэ ыллаабыта. Киэҥ далааһыннаах кэнсиэрдиир үлэни ыыппыта.

2000 сыл ыам ыйын 20 күнүгэр өлбүтэ[1][2].

Айар үлэтэ

Операҕа

  • Дж. Верди «Дон Карлос» — Филипп;
  • Александр Бородин «Князь Игорь» — кинээс Игорь;
  • А. С. Даргомыжскай «Русалка» — мельник;
  • С. В. Рахманинов «Алеко» — Алеко;
  • Пётр Чайковский «Евгений Онегин» — Гремин;
  • М. Н. Жирков уонна Г. И. Литинскэй «Ньургун Боотур» — Уот-Уһутаакы[1].

Киинэҕэ

1956 сыллаахха В. Г. Короленко кэпсээннэринэн уһуллубут «Долгий путь» («Мосфильм», режиссер А. Гайдай) киинэҕэ олоҥхоһут быстах оруолун оонньообута.

Наҕараадалара уонна ытык ааттара

Саха АССР үтүөлээх артыыһа (1962); Саха АССР норуодунай артыыһа (1964); РСФСР үтүөлээх артыыһа (24.06.1972); РСФСР норуодунай артыыһа (21.06.1982); «Владимир Ильич Ленин төрөөбүтэ 100 сылынан» мэтээл (1970); Тыва АССР Үрдүкү Сэбиэтин Президиумун Бочуотунай грамотата[2].

Дьиэ кэргэнэ, аймахтара

  • Аҕатынан эһэтэ — Мирон Лобанов, Аммаҕа олорбут булчут киһи;
  • Аҕата — Матвей Миронович Лобанов, амматааҕы нуучча хаһаактарыттан төрүттээх бааһынай;
  • Абаҕалара (аҕатын убайдара) — Фёдор уонна Егор;
  • Ийэтэ — Матрёна Ильинична Лобанова (Романова), Мэҥэ Хаҥалас улууһуттан төрүттээх саха дьахтара.
  • Дьиэ кэргэн Гражданскай сэрии кэнниттэн Покровка сэлиэнньэтин таһыгар баар Арыылаах Алаас дэриэбинэҕэ көспүтэ.
  • Инитэ — ырыаһыт Фёдор Матвеевич Лобанов (1930—2009), Саха Гостелерадио солиһа, Саха АССР үтүөлээх артыыһа.
  • Кэргэнэ — артыыс Валентина Дмитриевна Лобанова.

Аатын үйэтитии

Быһаарыылар

Категориялар