Егоров Алексей Васильевич

Алексей Васильевич Егоров (1958 сыл от ыйын 28 күнэ, Бүлүү улууһа, Саха АССР) — Арассыыйа ырыаһыта, ырыа айааччы, Саха Өрөспүүбүлүкэтин норуодунай артыыһа (2010). Саха Өрөспүүбүлүкэтин ырыа айааччыларын Сойууһун бэрэссэдээтэлэ.

Олоҕун олуктара

1958 сыллаахха от ыйын 28 күнүгэр Бүлүү улууһугар төрөөбүт[1].

Музыканан кыра эрдэҕиттэн үлүһүйбүт. Алын кылаастарга үөрэнэ сылдьан байааҥҥа оонньуурга үөрэммит, оскуола, нэһилиэк кэнсиэртэригэр кыттар буолбут.

9 кылаас кэнниттэн Дьокуускайдааҕы музыка училищетыгар үөрэнэ киирбит. Онно кини байаан кылааһыгар педагог Радомир Борисовка үөрэммит.

Музыка училищетыгар үөрэнэр кэмигэр Георгий Сергучевы уонна Владимир Мохначевскайы кытта «Хомус» бөлөҕү тэрийбиттэр.

Училищены бүтэрэн баран армияҕа сулууспалаабыт. Демобилизация кэнниттэн филармонияҕа үлэлээбит.

1981 сыллаахха Владимир Мохначевскай ыҥырыытынан «Чороон» вокальнай-инструментальнай ансаамбыл иккис састаабыгар ырыаһытынан уонна бас-гитариһынан киирбит.

Саха сириттэн тоҕус талыллыбыт эдэр музыкант ахсааныгар киирэн, 1982—1985 сылларга Москваҕа Бүтүн Арассыыйатааҕы эстрада ускуустубатын айар мастарыскыайыгар (ВТМЭИ) үөрэммит. Кинини кытта «Чороон» бөлөх ырыаһыттара Екатерина Тытыгынаева, Георгий Сергучев уонна Татьяна Хомподоева үөрэммиттэр.

Екатерина Тытыгынаевалыын тута (1982 сылтан) дуэт быһыытынан ыллаан саҕалаабыттар. 1985 сыллаахха ыал буолбуттар. Бииргэ уопсайа 70-тан тахса ырыаны толорбуттар.

1986 сыллаахха Егоровтар дуэттара «Юрмала-86» (нууч.) Бүтүн Сойуустааҕы эдэр толорооччулар күрэхтэрин финалиһа буолбут. Күрэххэ «Вам и не снилось» киинэттэн Рабиндранат Тагор хоһоонноругар Алексей Рыбников «Последняя поэма» ырыатын толорбуттар. Күрэх кэнниттэн Англияҕа, Уэльска уонна Шотландияҕа гастроллаабыттар[2][3].

Ону таһынан, дьиэ кэргэн «Чороон» ансаамбылга өссө уонча сыл үлэлээбит. Ол курдук, бөлөх 1990 сыллаахха «Голос Азии» Бүтүн Сойуустааҕы бэстибээлгэ, «Табык» өрөспүүбүлүкэтээҕи рок-бэстибээлгэ, Москваҕа «Саха норуотун аныгы музыкатын күннэригэр» кыттыбыт, онтон 1991 сыллаахха Степанида Борисовалыын Финляндия куораттарынан Михаил Тумусов — Тумус Мэхээлэ «Алаас ыала» рок-испэктээкилинэн гастроллаабыт. 1992 сыллаахха «Чороон» экономика кризиһиттэн ыһыллыбыт[4].

1990-с сылларга кэргэнинээн Екатериналыын Аркадий Алексеев айар түмсүүтүгэр артыыһынан үлэлээбиттэр. Светлана Юргиналыын «XX үйэ 100 умнуллубат ырыата» бырайыагы тэрийбиттэр, ол чэрчитинэн алта кэнсиэр туруорбуттар.

2000 сылтан Егоровтар Өксөкүлээх Өлөксөй аатынан Норуоттар доҕордоһууларын дьиэтигэр «Сырдык сүүрээн» оҕо уонна ыччат ырыа устуудьуйатын салайаллар.

2010 сылтан «Сэргэлээх сулустара» диэн устуудьуйаҕа устудьуоннары дьарыктыыллар[5].

2003 сылтан «Егоровтар айар устуудьуйуларын» салайан үлэлэтэр[6].

2004 сылтан Саха Өрөспүүбүлүкэтин ырыа айааччыларын Сойууһун бэрэссэдээтэлэ. Кини салалтатынан Сойуус композитордар тустарынан матырыйааллары хомуйуунан уонна архыыптааһынынан, ноталаах хомуурунньуктары таһаарыынан (холобур, икки томнаах «Антология якутской песни» тахсыбыт), күрэхтэри уонна кэнсиэртэри тэрийиинэн дьарыктанар[7].

2017 сыллаахха Екатерина уонна Алексей Егоровтар дуэттара айар үлэтин 35 сылын бэлиэтээбит[2].

Айар үлэтэ

Кэргэнинээн Екатерина Егоровалыын дуэттарын ордук биллэр ырыалара:

  • «Маҥнайгы таптал»;
  • «Дьокуускайга хаар түһэр»;
  • «Этимэ»;
  • «Дьикти түгэн»;
  • «Кэрэ кыыс»;
  • «Мунчаарыы».

2017 сыллаахха Дмитрий Наумов «Сардаана сибэкки» остуоруйатынан оҕо мюзиклын туруорбут.

Наҕараадалара уонна ытык ааттара

  • Саха Өрөспүүбүлүкэтин үтүөлээх артыыһа;
  • Саха Өрөспүүбүлүкэтин норуодунай артыыһа (2010)[2];
  • Бүлүү улууһун ытык киһитэ[8];
  • Култуура уонна ускуустуба эйгэтигэр «Алампа» уопсастыбаннай бириэмийэ 2022 сыллаах лауреата[3].

Дьиэ кэргэнэ

  • Кэргэнэ (1985 сылтан) — Екатерина Егорова (Тытыгынаева), ырыаһыт, СӨ үтүөлээх артыыһа, СӨ норуодунай артыыһа (2018)[9];
  • Оҕолоро:
    • Алексей-Өркөн Егоров — улахан уоллара. М. С. Щепкин аатынан тыйаатыр училищетын, онтон ГИТИС бүтэрбит. «Сахафильм» национальнай киинэ хампаанньатын генеральнай дириэктэрэ[10]. Кэргэнэ Изольда Егорова — режиссер.
    • Андрей-Харысхан Егоров — кыра уоллара. Москватааҕы экономическай институту бүтэрбит[2].

Сиэннэрдээхтэр.

Быһаарыылар

  1. Сегодня день рождения политика, журналиста и артиста(биллибэт). myseldon.com. Сигэнии күнэ: 13 Муус устар 2026.
  2. 1 2 3 4 35 лет вместе: история любви Екатерины и Алексея Егоровых (рус.). Сигэнии күнэ: 12 Муус устар 2026.
  3. 1 2 Алексей Егоров: «Меня наполняют силами и вдохновляют моя семья, общение с детьми и внуками, моя деревня» (рус.). nlrs.ru. Сигэнии күнэ: 12 Муус устар 2026.
  4. Рок-группа ЧОЛБОН. cholbon-band.narod.ru. Сигэнии күнэ: 13 Муус устар 2026.
  5. Дорогие сердцу песни Екатерины и Алексея Егоровых. Aartyk.ru. Сигэнии күнэ: 13 Муус устар 2026.
  6. Егоров Алексей Васильевич (ИНН 143507433414): в каких фирмах директор, учредитель. www.audit-it.ru. Сигэнии күнэ: 13 Муус устар 2026.
  7. Алексей Егоров: «Сүрүн баайбыт – антология» (рус.). uhhan.ru. Сигэнии күнэ: 12 Муус устар 2026.
  8. Почетные граждане, известные люди района | Официальный информационный портал Республики Саха (Якутия) (рус.). web.archive.org. Сигэнии күнэ: 13 Муус устар 2026.
  9. ЯСИА. Певица Екатерина Егорова стала народной артисткой Якутии | Архив новостей(биллибэт). archive.ysia.ru. Сигэнии күнэ: 13 Муус устар 2026.
  10. О компании — Сахафильм(биллибэт). sakhafilm.ru. Сигэнии күнэ: 13 Муус устар 2026.