Десяткин Тарас Гаврилович
Десяткин Тарас Гаврилович (1928 сыл муус устар 26 күнэ, Төҥүлү нэһилиэгэ, Саха АССР — 2018 сыл олунньу 14 күнэ, Дьокуускай) — геолог идэлээх, «Якутзолото» Өрөспүүбүлүкэ бөдөҥ тэрилтэтин өр сылларга салайбыт киһи, Социалистыы Үлэ Дьоруойа[1].
Олоҕун олуктара
- 1928 сыллаахха муус устар 26 күнүгэр Мэҥэ-Хаҥалас улууһугар Төҥүлүгэ төрөөбүт.
- Магадааннааҕы горнай техникуму уонна Ленинградтааҕы горнай институту бүтэрбит[2].
- 1954 сыл тохсунньутуттан — начальник көмөлөһөөччүтэ.
- 1955 сыл олунньутуттан — «Кизелуголь» трест (Пермскай уобалас) «Капитальная» шахтаҕа сир аннынааҕы учаастак начальнига[1].
- 1969 сыл атырдьах ыйыттан — «Якуталмаз» генеральнай дириэктэрин солбуйааччытынан туруорбуттара.
- 1972 сыл тохсунньутуттан — «Якутзолото» начальнига.
- 1976 сылтан — «Якутзолото» генеральнай дириэктэрэ.
- 1991 с. — «Золото Якутии» АК генеральнай дириэктэринэн анаммыт.
- 2018 сыл олунньу 14 күнүгэр олохтон туораабыта[1][2].
Наҕараадалара уонна ытык ааттара
- «Үлэ Кыһыл Знамята» уордьан (1969);
- Ленин уордьана (1971);
- Саха АССР үтүөлээх горняга (1974);
- Социалистыы Үлэ Дьоруойа (1976 сыл, кулун тутар 10 күнэ);
- Ленин уордьана (1976);
- Өктөөп өрөбөлүүссүйэтин уордьана (1983);
- «Үлэ Кыһыл Знамята» уордьан (1981);
- «Серп и Молот» кыһыл көмүс мэтээл;
- «Шахтёрская слава» үс степеннэрин кавалера;
- ССРС бириэмийэтин лауреата (алмаастаах «Мир трубканы» оҥоруутун иһин);
- РСФСР үтүөлээх металлурга (1988);
- Алдан улууһун Ытык олохтооҕо;
- Мэҥэ-Хаҥалас улууһун Ытык олохтооҕо (1998);
- «Ювелирная Россия» мэтээл (2010);
- Дьокуускай куорат Ытык олохтооҕо (2013)[2].
Библиографията
- Люди, золото, алмазы…. — Якутск : Ахсаан, 2008;
- Золото, алмазы и моя жизнь. — Москва : Яна, 1998[2].
Аатын үйэтитии
- 2013 сыллаахха Тарас Десяткин аата 66,36 карааттаах алмаас тааска иҥэриллибит. Бу ювелирнай хаачыстыбалаах алмаас «Удачная» трубкаттан (12 №-дээх Удачнай алмааһы хостуур фабрикатыгар) булуллубут.
[3];
- 2021 сыллаахха балаҕан ыйын 22 күнүгэр Өрөспүүбүлүкэтээҕи эмтиир-реабилитациялыыр № 3 Киин (аадырыһа Дьокуускай к., Сэргэлээх суола, 12 км, 9/2) эркинигэр Тарас Десяткиҥҥа аналлаах өйдөбүнньүк дуоска туруоруллубута (1989 сыллаахха бу балыыһа кини көҕүлээһининэн тутуллубута)[2].
Быһаарыылар
Сигэлэр
- Десяткин Тарас Гаврилович (рус.). «Герои страны» ситим-сир.
- Десяткин Тарас Гаврилович// Энциклопедия ЯСИА