Черканов Алексей Николаевич
Черканов Алексей Николаевич (1910, Дьөккөн нэһилиэгэ, Саха уобалаһа — 1967 сыл олунньу 23 күнэ, Уус-Маайа улууһа, Саха АССР) — шахтер, Социалистыы Үлэ Дьоруойа.
Олоҕун олуктара
1910 сыллаахха Бүлүү улууһун Дьөккөн нэһилиэгэр дьадаҥы бааһынай дьиэ кэргэнигэр төрөөбүт.
Дьөккөн алын оскуолатын бүтэрбит, ол кэннэ, 13 саастааҕар, Өлүөхүмэ улууһугар батараактыы барбыт.
1931 сылтан Иркутскай уобалаһыгар Бодойбо бириискэлэригэр үлэлээн саҕалаабыт.
1934 сыллаахха Алдаҥҥа көспүт, онно хостоммут чоҕу таһааччынан үлэлээбит.
1938 сылтан Уус-Маайа улууһугар көмүс бириискэтигэр хайа боруодатын хаһааччынан (забойщигынан), забойщиктар биригэдьиирдэринэн үлэлээбит.
Кини биригээдэтэ Ыныкчааҥҥа сэрии кэнниттэн үлэҕэ киирбит бастакы 50 литрдээх драганы үлэлэппит, ол драга 1958 сылга диэри бириискэҕэ саамай бөдөҥ эбит.
Үлэҕэ саҥа ньымалары киллэрии түмүгэр, Черканов биригээдэтэ көмүһү хостооһуҥҥа производственнай сорудахтары 150-180 бырыһыан аһара толорбут.
ССРС Үрдүкү Сэбиэтин Президиумун 1957 сыл алтынньы 1 күнүнээҕи ыйааҕынан Саха АССР промышленноһыгар уонна тыатын хаһаайыстыбатыгар үлэ саҥа прогрессивнай ньымаларын киллэрбитин, уһулуччулаах производственнай ситиһиилэрин уонна улахан кылаатын иһин Черканов Алексей Николаевичка Ленин уордьана уонна «Сиэрпэ уонна балта» кыһыл көмүс мэтээл туттарыылаах Социалистыы Үлэ Дьоруйун аата иҥэриллибит.
1958-1962 сс. ССРС Үрдүкү Сэбиэтин 5-с ыҥырыытын дьокутаатынан талыллан үлэлээбит.
1959 сыллаахха доруобуйатын туругунан биэнсийэҕэ тахсыбыт.
Уһуннук, ыараханнык ыалдьан, 1967 сыллаахха олунньу 23 күнүгэр өлбүт[1][2].
Наҕараадалара уонна ытык ааттара
- Бочуоттаах шахтер (1951);
- «Үлэ Кыһыл Знамята» уордьан (1952);
- Социалистыы Үлэ Дьоруойа (1957)[3];
- Ленин уордьана;
- «Сиэрпэ уонна балта» кыһыл көмүс мэтээл;
- Бүлүү улууһун Ытык олохтооҕо[4].
Аатын үйэтитии
- 2013 сыллаахха Бүлүү куоракка Үлэ Дьоруойдарын аллеялара арыллыбыт, онно А. Н. Черканов өйдөбүнньүк бюһа туруоруллубут[5].