Бурнашева Ульяна Ивановна - Уйана

Ульяна Ивановна Бурнашёва — Уйана (1960 сыл ыам ыйын 16 күнэ, Арыылаах (Чурапчы), Саха АССР) — саха сэбиэскэй, Арассыыйа суруйааччыта, бэйиэт, суруналыыс. Арассыыйа Суруналыыстарын сойууһун, Саха Өрөспүүбүлүкэтин суруйааччыларын сойууһун чилиэнэ (2013), СӨ култууратын туйгуна.

Олоҕун олуктара

1960 сылаахха ыам ыйын 16 күнүгэр Чурапчы улууһун Арыылаах нэһилиэгэр төрөөбүтэ. Дьокуускайдааҕы култуурунай-сырдатар училище режиссура салаатыгар үөрэнэ киирбитэ. Үөрэҕин бүтэрэн баран Уус-Алдан Кэптэнитигэр култуура дьиэтин иһинэн тэриллибит АКБ ыстаарсай методиһынан, уус-уран салайааччытынан үлэлээбитэ. Онтон 1990 сыллаахха Илин Сибиирдээҕи судаарыстыбаннай култуура институтун театральнай режиссура салаатын үөрэнэн бүтэрбитэ.

«Мүрү саһарҕата», «Забота Арчы» хаһыаттарга кэрэспэдьиэнинэн үлэлээбитэ[1].

Айар үлэтэ

Арыылаах аҕыс кылаастаах оскуолатыгар үөрэнэ сылдьан саха тылын учуутала Т. Н. Кузьмина салайар литература куруһуогар дьарыктаммыта. «Арыылааҕым барахсан», «Учууталбар» диэн бастакы хоһоонноро оскуола эркин хаһыатыгар тахсыбыттара.

Училищеҕа үөрэнэ сылдьан С. Р. Лебедкин салайааччылаах «Саһаҕа» айар түмсүүгэ дьарыктаммыта. 1979 сыл эдэр суруйааччылар өрөспүүбүлүкэтээҕи сүбэ мунньахтарын кыттыылааҕа. 1985 сылтан «Чороон» литературнай түмсүү иһинэн оройуоннааҕы хаһыакка хоһоонноро бэчээттэммиттэрэ.

1993 сыллаахха «Ытыс тыаһа сибэккилэр» диэн бастакы кинигэтэ бэчээттэнэн тахсыбыта. Бу кинигэ киирии тылыгар поэт Иван Мигалкин: «Кини хоһоонноро аламай майгытын, нарын үөрүнньэҥ дууһатын, сылаас, уйан сүрэҕин курдук истиҥ иэйиилээхтэр, сырдыктар, киһини тардар күүстээхтэр» диэн суруйбута.

Хоһоонноро «Эдэр коммунист», «Саҥа олох» (Чурапчы улууһа), «Үлэ күүһэ» (Горнай улууһа), «Саха сирэ», «Туймаада саҥата», «Кэскил», «Мүрү саһарҕата» (Уус Алдан улууһа), «Ленинскэй тэрийээччи» хаһыаттарга бэчээттэммиттэрэ.

2000 сыллаахха «Кэнчээри» хомуурунньукка, 2001 сыллаахха «Үргэл» диэн эдэр суруйааччылар айымньыларын хомуурунньугар, 2003 сыллаахха «Олох умсулҕана» диэн дьахтар суруйааччылар хоһооннорун кинигэтигэр хоһоонноро киирбиттэрэ. «Сырдык сүүрээн дьирилигэр» диэн хоһооннорун хомуурунньуга 2002 сыллаахха күн сирин көрбүтэ[1].

Библиографията

  • Ытыс тыаһа сибэккилэр: хоһооннор / [киирии тылы суруйда Иван Мигалкин]. — Бороҕон: «Мүрү саһарҕата» АПХ, 1993. — 37 с.
  • Сырдык сүүрээн дьирилигэр: хоһооннор. — Дьокуускай: Бичик, 2002. — 32 с.
  • Дьахтар тойуга: хоһооннор. — Бороҕон: «Мүрү саһарҕата», 2010. — 24 с.
  • Эһэ Миисэм: хоһоон // Кэнчээри: хоһооннор, кэпсээннэр, сценарийдар, ырыалар/ хомуйан оҥордулар: К. И. Васильева, А. П. Алексеева; худож. И.Пестряков. — Дьокуускай, 2000.
  • Кэргэммэр; Эн миигин таптааҥҥын; Баҕарарым; Кэбиис-кэбис; Эйиигин кытта; Төрөөбүт дьиэм; Үөрэн-көтөн өрүкүйэн; Оо. Олус да дьулаан: хоһооннор // Үргэл / [киирии тылы суруйда, лит ред В. А. Тарабукин]. — Дьокуускай, 2006. — с.33-37.
  • Оҕо сааһым доҕоро; Мин эбэм; Хайыһарым: хоһооннор // Кэскил. — 1993. — Атырдьах ыйын 24 к.
  • Син биир оҕо буоллаҕа…; Кырачаан шофер: хоһооннор // Кэскил. — 1993. — Атырдьах ыйын 24 к.
  • Аҕалаах буоларбыт астыгыан!: хоһоон // Саха сирэ. — 1997. — Ыам ыйын 15 к. — с.6; Саха ыала : «Саха сирэ» хаһыат сыһыарыыта. — 2014. — Муус устар 3 к. — с.16.
  • Оҕом уруһуйа; Хаар киһи; Үтүөкэн да дойду: хоһооннор // Саҥа олох. — Чурапчы. — 1999. — Олунньу 13 к. — с.3.
  • Кэргэммэр: хоһоон // Саха сирэ. — 2006. — Кулун тутар 8 к. — с.3.
  • Кубулҕат дьахтар буоламмын; Дьыл түөрт кэмин курдук; Кэргэммэр: хоһооннор // Байанай. — 2010. — № 5. — с.85.
  • Чурапчы; Таҥара дьиэтэ: хоһооннор // Саха сирэ. — 2010. — Балаҕан ыйын 18 к. — с.4.
  • Эн миигин таптааҥҥын : хоһооннор // Кыым — 2010. — От ыйын 22 к. — с.1.
  • Күһүҥҥүгэ; Биэс уон күммэр; Мин күһүнүм: хоһооннор // Кыым. — 2013. — Балаҕан ыйын 19 к. — с.34.
  • Дьылҕа түөрт кэминии: хоһоон // Далбар хотун. — 2014. — № 2. — с.18.
  • Ийэ сүрэҕэ албыннаппат: кэпсээн // Чолбон. — 2014. — № 5. — с.49-52.
  • Күн туһунан: хоһоон // Чуораанчык. — 2014. — № 6. — с.3[1].

Наҕараадалара уонна ытык ааттара

  • Саха Өрөспүүбүлүкэтин култууратын туйгуна;
  • Уус -Алдан улууһун Лөгөй нэһилиэгин Ытык олохтооҕо[1].