Маисов Семен Семенович

Семён Семёнович Маисов (1973 сыл кулун тутар 29 күнэ, Бүлүү улууһа, Саха АССР) — Арассыыйа суруйааччыта, бэйиэт, прозаик, 2010 сылтан Арассыыйа уонна Саха Өрөспүүбүлүкэтин Суруйааччыларын сойууһун чилиэнэ[1].

Олоҕун олуктара

1973 сыллаахха муус устар 29 күнүгэр Бүлүү улууһун III Күүлэт нэһилиэгэр элбэх оҕолоох дьиэ кэргэҥҥэ төрөөбүтэ[1][2].

1990 сыллаахха Үгүлээт орто оскуолатын бүтэрбитэ[1].

2004 сыллаахха М. К. Аммосов аатынан Саха судаарыстыбаннай университетын саха филологиятын уонна төрүт култууратын факультетын саха салаатын кэтэхтэн үөрэнэн бүтэрбитэ[1].

2008 сыллаахха Эдэр суруйааччылар өрөспүүбүлүкэтээҕи 16-с сүбэ мунньахтарын кыттыылааҕа буолбута.

Билигин Бүлүү улууһугар, Үгүлээт орто оскуолатыгар педагог-бибилэтиэкэринэн үлэлиир, айар үлэнэн дьарыктанар.

Айар үлэтэ

Аан бастакы бэчээттэммит айымньыта — «Кэскил» хаһыакка тахсыбыт «Хайа да саас — оҕо саас» хоһооно[1]. Кэлин хоһоонноро, кэпсээннэрэ, сэһэннэрэ уонна арамаантан быһа тардыылар өрөспүүбүлүкэ хаһыаттарыгар, сурунаалларыгар бэчээттэммиттэрэ, хомуурунньуктарга киирбиттэрэ[1].

«Ийэм кэпсиир…» («По рассказам матери») диэн арамаан-эпопея ааптара, «Бичик» кинигэ кыһатыгар түөрт чааһынан 2009–2013 сылларга бэчээттэммитэ[1][3]. Арамаан Аҕа дойду Улуу сэриитин сылларыгар тыа сирин олоҕор анаммыт, ааптар ийэтин күннүк бэлиэтээһиннэригэр олоҕуран суруйбут[4]. Арамаан түөрт кинигэтэ «Чолбон» уус-уран литературнай уонна уопсастыбаннай-бэлитиичэскэй сурунаалга биэс сыл устата толору бэчээттэммитэ.

«Ийэм кэпсиир…» арамаан бастакы кинигэтэ 2009 сылга, иккис кинигэтэ 2010 сылга С. А. Новгородов аатынан «Бичик» кинигэ кыһатыгар бэчээттэммиттэрэ. 2011 сылга ааҕааччылар көрдөһүүлэринэн арамаан бастакы кинигэтэ Дьокуускай куоракка эбии тахсыбыта. 2012 сылга арамаан үһүс кинигэтэ, 2013 сылга төрдүс кинигэтэ туспа кинигэнэн бэчээттэммиттэрэ.

Арамаан ис хоһоонугар, тутулугар үрдүк үөрэх кыһатыгар, саха салаатыгар, дипломнай үлэлэр суруллубуттара.

Ону таһынан, «Үрүҥ өҥ» хоһоон хомуурунньугун (2009)[1], «Аҕа» сэһэннэр, кэпсээннэр, хоһооннор хомуурунньугун (2015)[1], ону тэҥэ устуорук уонна этнограф А. А. Попов туһунан кинигэни (2018)[1] бэчээттэппитэ. «Үрүҥ өҥ» хомуурунньуга «Оһуор» кассетаҕа киирэн бэчээттэнэн 2010 сылга ыытыллыбыт Өрөспүүбүлүкэтээҕи учууталлар форумнарыгар «Уйулҕа иэйиитин хамсатан» литературнай салоҥҥа сүрэхтэммитэ. «Оһуор» кассетнай хомуурунньукка «Сурук» диэн ааттаах дьоҕус кинигэтэ 2009 сыллаахха тахсыбыта.

«Ийэм кэпсиир…» айымньы Национальнай бибилэтиэкэ чэрчитинэн ыытыллыбыт «Ааҕыыны өйөөһүн уонна сайыннарыы концепциятыгар» 2013 сылга киирбит сүүс суруйааччы сахалыы бастыҥ айымньыларын испииһэгэр киирбитэ. Уонча сыллаах сыралаах үлэтин түмүгэ «Ийэм кэпсиир…» арамаан аныгы ирдэбилгэ сөп түбэһэр үөрэх кинигэтигэр (ФГОС), оскуола учебнигар (хрестоматияҕа) киирэн бүтүн республика үрдүнэн үөрэтиллэр буолбута биир улахан ситиһиитэ.

Наҕараадалара уонна ытык ааттара

  • Арассыыйа Суруйааччыларын сойууһун чилиэнэ (2010)[1]
  • Саха Өрөспүүбүлүкэтин Суруйааччыларын сойууһун чилиэнэ (2010)[1]
  • Якутскай уонна Ленскэй епархия «За чистоту слова и образа» бириэмийэтин лауреата (2013)[4]
  • 2009 сыл балаҕан ыйын 2-4 күннэригэр Дьокуускай куоракка «Бэчээт тиэргэнэ – 2009» алтыс регионнар икки ардыларынааҕы быыстапка-дьаарбаҥкаҕа «Ийэм кэпсиир…» кинигэтэ «Дебют» номинацияҕа кыайан бастакы истиэпэннээх дипломунан уонна кыһыл көмүс мэтээлинэн наҕараадаламмыта.
  • 2012 сылга Саха Өрөспүүбүлүкэтин Бэрэсидьиэнигэр Тыл бэлиитикэтин Сэбиэтин бэрэссэдээтэлэ Ф. В. Габышева уонна С. А. Новгородов аатынан «Бичик» национальнай кинигэ кыһатын дириэктэрэ А. В. Егоров — «Саамай ааҕыллар кинигэ ааптара» диэн анал бириэмийэни туттарбыттара.
  • 2012 сылга «Россия-Якутия: 380 лет» диэн Саха Өрөспүүбүлүкэтин Бэрэсидьиэнин анал бэлиэтинэн наҕараадаламмыта.
  • 2013 сыл сайыныгар епископ Иаков (Домской) аатынан епархиальнай литературнай бириэмийэ лауреата буолбута.

Дьиэ кэргэнэ

Элбэх оҕолоох холхуостаах дьиэ кэргэҥҥэ төрөөбүтэ. Аҕата биригэдьииринэн үлэлээбитэ[2].

Кинигэлэрэ

  • Ийэм кэпсиир… Ч. 1. — Дьокуускай: Бичик, 2009. — 191 с.
  • Ийэм кэпсиир… Ч. 2. — Дьокуускай: Бичик, 2010. — 431 с.
  • Ийэм кэпсиир… Ч. 3. — Дьокуускай: Бичик, 2012. — 383 с.
  • Ийэм кэпсиир… Ч. 4. — Дьокуускай: Бичик, 2013. — 524 с.
  • Үрүҥ өҥ. Хоһооннор. — Дьокуускай: Бичик, 2009. — 31 с.
  • Аҕа. Сэһэннэр, кэпсээннэр, хоһооннор. — Дьокуускай: Бичик, 2015. — 223 с.
  • Андрей Александрович Попов олоҕо уонна чинчийэр үлэтэ. — Дьокуускай: РИО медиа-холдинг, 2018. — 55 с.

Быһаарыылар

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Маисов Семён Семёнович (рус.). Вилюйская библиотека. Сигэнии күнэ: 21 От ыйын 2026.
  2. 1 2 Саҕахтан саҕахтар салҕана тураллар… Семен Маисов (рус.). Вилюйская библиотека (28 Муус устар 2023). Сигэнии күнэ: 21 От ыйын 2026.
  3. Ийэм кэпсиир… (рус.). Российская государственная библиотека. Сигэнии күнэ: 21 От ыйын 2026.
  4. 1 2 Премию Якутской и Ленской епархии получили трое писателей (рус.). Якутская епархия (19 От ыйын 2013). Сигэнии күнэ: 21 От ыйын 2026.