Нуучча тылынанАнал бырайыактар
Тылы уларыт
УРУБИИКИ ТУҺУНАН

«Хотугу Сулус» уордьан

«Хотугу Сулус» уордьан (нууч. орден «Полярная Звезда») — Саха Өрөспүүбүлүкэтин үрдүкү уордьана. 1997 сыл олунньу 11 күнүгэр Ил Түмэн ПП 418-I нүөмэрдээх уурааҕынан олохтоммута[1].

Наҕараадалааһын быраабылалара

Статута этэринэн «Хотугу сулус» уордьанынан наҕарааданаллар[1]:

  • Саха Сирин экономикатын сайыннарыыга уонна илин бөҕөргөтүүгэ улахан өҥөлөрүн иһин;
  • Ил, социал-политика, култуура, чинчийии, үтүөнү оҥоруу эйгэлэригэр бар-дьон бүттүүнэ билиммит уһулуччулаах өҥөлөрүн иһин;
  • Дойдуну көмүскүүргэ уһулуччулаах хорсун быһыыны оҥоруу, сокуону уонна бэрээдэги өйүүргэ уонна дьон олоҕун, бырааптарын көмүскүүр дьайыыларын иһин;
  • Саха Сирин уонна атын дойдулар омуктарын сыһыаннарыгар эйэни, доҕордоһууну бөҕөргөтүүгэ уонна бииргэ үлэлээһиҥҥэ улахан өҥөлөрүн иһин;
  • Кэнчээри ыччат үөрэхтээх уонна сиэрдээх буолуутугар уһулуччу улахан ситиһиилэрин иһин.

Саха Өрөспүүбүлүкэтин «Хотугу Сулус» уордьанынан наҕараадаламмыттарга наҕараада туоһу сурук туттарыллар[1].

«Хотугу Сулус» уордьан моонньуга кэтиллэр[1].

Уордьан ойуулааһына

Уордьан аҕыс муннуктаах сулус, маҥан уонна күөх эмальга (нууч.) (сах. саха киэргэл ойуунан киэргэтиллибит. Сардаҥалар ыккардыларгар баар сир күөх соҕоруокка эмалынан туолан турар. Сулус ортотугар кыһыл эмалынан бүрүллүбүт төгүрүк баар, аллараа өттүгэр «Хотугу Сулус» диэн суруктаах. Киин төгүрүк үрдүгэр уонна бүтүн эргимтэни тула эмиэ саха төрүт омуктарын сомоҕолоһууларын бэлиэтиир үгэс буолбут саха киэргэл элеменнэрэ бааллар. Уордьан ортотугар, от күөх эмальга, 3 мм диаметрдаах улахан бриллиант — «Хотугу Сулус» бэлиэтэ баар[2].

Сакаас 750 пробалаах кыһыл көмүстэн оҥоһуллубут, итии эмаль уонна бриллиант туттуллубута. Холуокка эмиэ 750 кыһыл көмүстэн ураты стиллээх. Моой лиэнтэтэ Саха Өрөспүүбүлүкэтин Судаарыстыбаннай былааҕын өҥүнэн оҥоһуллар. Кыһыл көмүс ыйааһына — 165 грамм. Бриллиант ыйааһына — 0,45 грамм (диаметр 3 мм — 1 штука). Барылларга 71 мөлүйүөн солкуобайга 48 бриллианнаах биирдэстэрэ баара, ол эрээри түмүккэ сыаната 26 мөлүйүөн солкуобай буолбута[3].

Социальнай гарантиялар

Саха Өрөспүүбүлүкэтин Бырабыыталыстыбатын 2015 сыл муус устар 24 күнүнээҕи 142 №-дээх ыйааҕынан, бу дьаһалынан наҕараадаламмыт үлэлээбэт биэнсийэлээхтэр ый аайы 15 000 солкуобай харчынан төлөнөр бырааптаахтар[1].

Наҕараадаламмыттар

Сүрүн ыстатыйа: «Хотугу Сулус» уордьан кавалердара

2025 сыл бэс ыйын туругунан, 111 киһи «Хотугу Сулус» уордьан кавалера буолара биллэр[4].

Быһаарыылар

  1. ↑ 1 2 3 4 5 Орден Республики Саха (Якутия) "Полярная звезда". https://www.sakha.gov.ru (4 Муус устар 2025). Сигэнии күнэ: 29 От ыйын 2025.
  2. ↑ О статуте, образце и описании ордена Республики Саха (Якутия) "Полярная звезда" (с изменениями на: 01.10.2014). Сигэнии күнэ: 29 От ыйын 2025.
  3. ↑ Часть 2 (рус.). www.kommersant.ru (9 Кулун тутар 1997). Сигэнии күнэ: 20 Сэтинньи 2021. Архивировано 12 Сэтинньи 2021 года.
  4. ↑ Кавалеры Ордена Республики Саха (Якутия) "Полярная звезда". ttps://www.sakha.gov.ru (9 Бэс ыйын 2025). Сигэнии күнэ: 29 От ыйын 2025.

Литэрэтиирэ

Сигэлэр

Категориялар