Старовойт Роман Владимирович
Роман Владимирович Старовойт (1972 сыл тохсунньу 20 күнэ, Курск[d] — 2025 сыл от ыйын 7 күнэ, Одинцово[d], Москва уобалаһа) — Арассыыйа судаарыстыбаннай уонна бэлиитикэ деятелэ. 2024 сыл ыам ыйын 14 күнүттэн 2025 сыл от ыйын 7 күнүгэр диэри Арассыыйа Федерациятын тырааныспар миниистирэ этэ. 2019 сыл балаҕан ыйын 16 күнүттэн 2024 сыл бэс ыйын 12 күнүгэр диэри Курскай уобалас губернатора (врио 2018 алтынньы 11 күнэ — 2019 балаҕан ыйын 16 күнэ)[1]. 2020 сыл сэтинньи ыйыттан «Биир ньыгыл Арассыыйа» Курскай эрэгийиэннээҕи салаатын сэкиритээрэ.
2025 сыл от ыйын 7 күнүгэр Раздоры дэриэбинэ аттыгар баар Малевич пааркатыгар бэйэтигэр тиийиммитэ[2][3].
Биография
Роман Старовойт 1972 сыл тохсунньу 20 күнүгэр Курскай куоракка төрөөбүтэ. Аҕата Владимир Александрович Старовойт Курскай атомнай электростанцияҕа үлэлээбитэ[4][5]. 1974 сыллаахха аҕата Ленинградтааҕы атомнай электростанцияҕа, Ленинградскай уобаласка Сосновый Бор куоракка көһөрүллүбүтэ[6], где прошло детство Романа, и он окончил среднюю школу[7].
Үөрэҕэ
1995 сыллаахха Старовойт Д. Ф. Устинов аатынан Балтийскай судаарыстыбаннай техническэй универститеты «Импульсные тепловые машины» идэтинэн бүтэрбитэ[8].
2008 сыллаахха Судаарыстыбаннай сулуусба Хотугулуу-Арҕааҥы академиятын бүтэрэн, «судаарыстыбаннай уонна муниципальнай салайыныы» идэтин ылбыта[9].
2012 сыллаахха Старовойт РФ Ис дьыалаҕа министиэристибэтин Москватааҕы университетыгар «Инновационная методика подготовки спортсменов в зимнем полиатлоне» диэн тиэмэҕэ педагогическай билимнэр хандьыдаат истиэпэнин диссертациятын көмүскээбитэ[10].
2019 сыллаахха Старовойт Норуот хаһаайыстыбатын уонна судаарыстыбаннай сулуусба академиятын (РАНХиГС) Судаарыстыбаннай салайыныы үрдүкү оскуолатын (ВШГУ) салайар каадыр резервэтин сайыннарар бырагыраамаҕа үөрэтиини бүтэрбитэ.
Үлэ
Уурбан
1995 сыллаахха Старовойт АО «Региональное инвестиционное агентство» ситэриилээх дириэктэрэ этэ. 1995 сылтан 2001 сылга диэри НПФ «Промышленный» активтары салайар хампаанньа генеральнай дириэктэрэ. 2002 сылтан 2005 сылга диэри «Стройинвест» тутуу хампаанньатын бас билээччитэ уонна генеральнай дириэктэрэ этэ[11].
РФ биэдэмистибэлэрин уонна министиэристибэлэрин аппарааттарыгар
2005 сылтан 2007 сылга диэри Старовойт Санкт-Петербург бырабыыталыстыбатын инвестицияҕа уонна стратегическай бырайыактарга кэмитиэтин инвестордары кытта үлэҕэ салайыытын салайааччытын дуоһунаһыгар үлэлээбитэ. 2007—2010 сылларга Санкт-Петербург бырабыыталыстыбатын инвестицияҕа уонна стратегическай бырайыактарга кэмитиэтин бэрэссэдээтэлин бастакы солбуйааччытынан үлэлээбитэ[6]. 2010 сылтан 2012 сылга диэри[1] РФ бырабыыталыстыба Аппараатын Промышленноска уонна инфраструктураҕа департаменын дириэктэрин солбуйааччыта.
2012 сыл сэтинньи 22 күнүттэн Старовойт Суол федеральнай агентствотын (Росавтодор) салайар. 2018 сыл алтынньы 1 күнүттэн РФ тырааныспар миниистирин солбуйааччыта[11].
Курскай уобалас баһыгар
2018 сыл алтынньы 11 күнүгэр Александр Михайлов дуоһунаһыттан барбытын кэннэ Старовойт Курскай уобаласка губернатор эбээһинэһин толорооччунан анаммыта[12].
2019 сыл муус устар 4 күнүгэр баартыйата суох Старовойт 2019 сыл балаҕан ыйын 8 күнүгэр былааннаммыт Курскай уобалас губернатор быыбарыгар баартыйаттан хандьыдааты таларга «Биир ньыгыл Арассыыйа» праймеризка кыттар туһунан докумуоннары туттарбыта[13]. Биир ньыгыл Арассыыйа Курскайдааҕы эрэгийиэннээҕи салаатыгар кистэлэҥ куоластааһын кэмигэр 257 делегаттан 229 киһи Старовойт туһугар куоластаабыта. Бэс ыйыгар Биир ньыгыл Арассыыйа кинини губернаторга хандьыдаатынан туруорбута[14].
2019 сыл атырдьах ыйыгар Арассыыйа бэрэсидьиэнэ Владимир Путин Старовойтуун көрсөн, судаарыстыбаннай-чааһынай бииргэ үлэлээһин принциптэринэн национальнай бырайыактар хаамыыларын, эрэгийиэн инвестиционнай тардыһыытын үрдэтии, суоллары, поликлиникалары, ону тэҥэ оскуолалары уонна оҕо саадтарын сайыннарыы туһунан отчуотун ылыммыта[15].
2019 сыл балаҕан ыйын 8 күнүгэр ыытыллыбыт быыбарга Старовойт 41,56 % кыттыылаах 81,07 % куолаһы ылан, 5 сылга Курскай уобаласка губернаторынан талыллыбыта. Кини болдьоҕо 2024 сылга бүппүтэ[16].
Старовойт 2020 сыл сэтинньи 9 күнүгэр «Биир ньыгыл Арассыыйа» баартыйаҕа киирбитэ[17].
2020 сыл ахсынньы 21 күнүттэн Арассыыйа Федерациятын Судаарыстыбаннай Сэбиэтин президиумун чилиэнэ[18].
Арассыыйа Федерациятын бырабыыталыстыбатыгар
2024 сыл ыам ыйын 12 күнүгэр Михаил Мишустин тырааныспар миниистирин дуоһунаһыгар хандьыдаатынан Роман Старовойту туруорбута[19]. Ыам ыйын 14 күнүгэр Госдума кинини бу дуоһунаска бигэргэппитэ[20], ити күн РФ бэрэсидьиэнэ анааһын туһунан ыйаахха илии баттаабыта[21].
2025 сыл олунньу 7 күнүгэр Старовойт бэрэсидьиэн 448 №-дээх уурааҕынан Арассыыйа Федерациятын тырааныспарын миниистирин дуоһунаһыттан босхоломмута[1].
Үөрэххэ
Губернаторскай үлэтин кытта тэҥҥэ, Старовойт Соҕуруулуу-Арҕааҥҥы судаарыстыбаннай университет экономическай куттал суох буолуутун уонна нолуок кафедратыгар доценынан лиэксийэ аахпыта[22].
Өлүүтэ
Отставкаҕа барбытын кэннэ аҕыйах чаас буолан баран, 2025 сыл от ыйын 7 күнүгэр Раздоры дэриэбинэ аттыгар баар Малевич пааркатыгар бэйэтигэр тиийиммитэ. СМИ суруйарынан, кини урукку солбуйааччыта Алексей Смирнов Старовойту утары көрдөрүү биэрбит[23]. Муус устарга Смирнов Старовойт губернатордыыр кэмигэр саҕаламмыт Украинаны кытта кыраныыссаҕа көмүскэнэр тутуулары тутууга көрүллүбүт үбү уоруу дьыалатынан сибээстээн тутуллубута[24].
Арассыыйа Тырааныспарга министиэристибэтэ Старовойт өлбүтүнэн сибээстээн кутурҕанын биллэрбитэ[25]. Бэрэсидьиэн Дьыалаларын Салайыытын 1-дээх Киин клиническэй балыыһатын траурнай саалыгар буолбут атаарыы сиэригэр-туомугар[26] федеральнай бырабыыталыстыба хас даҕаны миниистирдэрэ сырыппыта, оттон бэрэсидьиэн В. Путин венок ыыппыта[27]. 2025 сыл от ыйын 11 күнүгэр Смоленскай кылабыыһаҕа көмүллүбүтэ[28]. Санкт-Петербурга Роман Старовойт аҕата уонна быраата олороллор[29][30].
Кылаас чыына
- 1-ы кылаастаах Арассыыйа Федерациятын дьиҥнээх судаарыстыбаннай сүбэһитэ.
Наҕараадалар
- Бочуот уордьана (2014);
- «Эҥкилэ суох үлэтин уонна уратытын иһин» II истиэпэннээх мэтээл (2015);
- «Арассыыйа агропромышленнай комплексын сайыннарыытыгар кылаатын иһин» кыһыл көмүс мэтээл (2015);
- Александр Невскай уордьана (2017);
- «Эҥкилэ суох үлэтин уонна уратытын иһин» I истиэпэннээх мэтээл (2018);
- Доҕордоһуу уордьана (2020)[31];
- Арассыыйа Федерациятын Бэрэсидьиэнин бочуотунай грамотата;
- «Кырыым тырааныспар ситимин сайыннарбытын иһин» мэтээл;
- «Арассыыйа Федерациятын оборуонатын бөҕөргөтүүгэ кылаат иһин» мэтээл;
- «Анал байыаннай дьайыы кыттааччытыгар» мэтээл;
- Наҕараадаҕа бэриллибит сэрии сэбэ — РФ Ис дьыала министиэристибэтин 9-мм ПМ (2023 сыл алтынньы 18 күнэ)[32];
