Пушкин Василий Никитич

Пушкин Василий Никитич (быһа холуйан 15961649, Дьокуускай) — 1646 сылтан 1649 сылга дылы Саха сирин бойобуодатынан ананан үлэлээбит киһи. Ол саҕана икки бойобуоданы аныыллар эбит, онон кинини кытта Супонев Кирилл Осипович сулууспалаабыт[1].

Олоҕун олуктара

Былыргы дворян төрүттээх бойобуода Никита Пушкин түөрт уолуттан кыралара эбит. Никита Пушкин Уордаах Уйбаан саҕана сулууспатын саҕалаабыта биллэр, Тобольскайга, Вологдаҕа, Холмогорга уонна Владимирга бойобуодалаабыт. 1601 сыллаахха ыраахтааҕы Борис Годунов Романовтар уустарын көскө ыыппыта, олору кытта ыраахтааҕы стольнига Евстафий Михайлович Пушкин (Василий Пушкин таайа дуу, абаҕата дуу) көскө барбыта. Годунов өлбүтүн кэннэ Лжедмитрий саҕана Романовтар, кинилэр чаҕардара, олор истэригэр Василий Пушкин көстөн төннөрүллүбүттэрэ.

1625 сыл ыам ыйын 17 күнүгэр ыраахтааҕы Михаил Федорович Персия посуолун көрсөрүгэр Василий утах, арыгы таһааччы стольнигынан сылдьыбыта биллэр. 1927 сыл кулун тутар 7 күнүгэр Кырыым ханствотын кытта кыраныыссаҕа Пронскайга «улахан бойобуоданнан» анаммыт. 1636—1637 сс. Чебоксаарга бойобуодалаабыт. 1638 сыллаахха Вязмаҕа иккис бойобуоданан анаммыт. 1639 сыллаахха ыам ыйыгар Преяславль-Рязанскай куорат иккис бойобуодатынан анаммыт. 1642 сыл ыам ыйын 8 күнүгэр кырыым татаардара саба түһэллэрин кэтэһэн олорор Венев куоракка эмиэ иккис бойобуоданнан анаммыт. Ол эрээри от ыйын 23 күнүгэр ыраахтааҕы төттөрү Москубаҕа ыҥыттарбыт — ойоҕо Анна Григорьевна Ржевская өлбүтүнэн.

Онтон 1643 сыл ыам ыйыгар Дьокуускайга бастакы бойобуоданан анаммыт. Ол эрээри куоракка икки аҥаар сылынан биирдэ кэлбит.

Бу бойобуода саҕана Халымаҕа уонна Чукоткаҕа бастакы остуруоктар тутуллубуттар, Дежнев Азияны уонна Американы араарар силбэһииннэн устан ааспыт. Пушкин аҕыйах сыл иһигэр хаһаахтар сулууспаларын бэрээдэктээбит, дьаһааҕы хомуйууну тупсарбыт, 35 буоласка барытыгар биир кээмэйдээх дьаһаах хомулларын ситиспит

Пушкин Дьокуускайга 1649 сыллаахха өлбүт.[2].

Дьиэ кэргэнэ

Иккитэ кэргэннэммит. Бастакы кэргэнинэн Анна Григорьевна Ржевскаялыын (1642 с. өлбүтэ) олорбута. Бастакы кэргэниттэн оҕото суоҕа. Иккис төгүлүн Евдокия диэн дьахтары кэргэн ылбыта, кини араспаанньата уонна хантан төрүттээҕэ биллибэт. Иккис кэргэниттэн төрөөбүт оҕолор:

  • Кыыһа Мария Васильевна Пушкина 1673 сыллаахха Рюрик сыдьааныгар кинээс Владимир Дмитриевич Долгоруковка кэргэн тахсыбыт (өл. 1701).

Сигэлэр

Быһаарыылар

  1. Саха сирин энциклопедията, Москуба, 2000
  2. Татьяна Кротова. Пушкин в Якутске//Якутск вечерний, 9.07.2021

Эбии бу тиэмэҕэ