Нуучча тылынанАнал бырайыактар
Тылы уларыт
УРУБИИКИ ТУҺУНАН

Крокус Сити Холлга теракт (2024)

«Крокус Сити Холлга» теракт (нууч. Теракт в Крокус Сити Холле (2024)) — «Пикник» рок-бөлөх кэнсиэригэр сылдьааччыларга 2024 сыл кулун тутар 22 күнүгэр «Крокус Сити Холл» кэнсиэр комплексын сиригэр-уотугар (Мякинино метро станциятын аттыгар баар, Красногорскай куоракка киирэр) буолбут террористическай саба түһүү.

Кырата түөрт террористан турар бөлөх киэһэ 20:00 чаас саҕана кэнсиэр саҕаланыан иннинэ, «Крокус Сити Холл» ааныгар, онтон фойеҕа уонна кэнсиэр саалатыгар автоматтан ытыалаабыттар. Кэлин дэлби тэбии буолан, баһаар саҕаламмыта. Иһигэр тыһыынчанан киһи олордоҕуна, дьиэ кырыысата умайбыта[2][3].

Кулун тутар 23 күнүгэр Брянскай уобаласка Украинаны кытта кыраныыссаттан 100 биэрэстэ тэйиччи куотаары гыммыт түөрт террориһы, бу буруйу быһаччы оҥорооччулары, туппуттара[4]. Кэлин террористическай саба түһүүнү Украина анал сулууспалара тэрийбиттэрин билиммиттэрэ[5].

Арассыыйа бэрэсидьиэнэ Владимир Путин террористар сиригэр-уотугар буккулла сатаабыт Украина террористическай саба түһүү буруйдаахтарыгар кыраныыссаны туоруурга «түннүк» бэлэмнээбит туһунан эппитэ[6]. Силиэстийэ сыала-соруга атыылаһааччыны быһаарыы буолар. Арассыыйа ФСБ дириэктэрэ Александр Бортников эмиэ Украина анал сулууспалара теракты бэлэмнээһиҥҥэ кыттыбыттарын туһунан эппитэ[7][8].

Аан дойдутааҕы террористическай тэрилтэ «Ислам судаарыстыбатын» «Вилаят Хорасан» Афганистан салаата бу саба түһүүгэ эппиэтинэһи ылыммыта[9][10][11][12]. Америка Маҕан дьиэтэ эмиэ бу саба түһүүгэ «Ислам судаарыстыбатын» буруйдуур[13].

Арассыыйа бэрэсидьиэнэ 2024 сыл кулун тутар 24 күнүн дойду үрдүнэн траур күнүнэн биллэрбитэ[14]. Бу террористическай дьайыыны аан дойду уопсастыбата, ол иһигэр ХНТ уонна аан дойду үгүс дойдулара уорбалаан, кутурҕаннарын биллэрбиттэрэ.

2025 сыл кулун тутар 22 күнүгэр Арассыыйа Силиэстийэлиир кэмитиэтин официальнай бэрэстэбиитэлэ Светлана Петренко теракты тэрийиигэ Орто Азияттан алта гражданин быһаччы кыттыгастаахтарын туһунан эппитэ[15].

2025 сыл ыам ыйын 20 күнүгэр Александр Бастрыкин бу дьыалаҕа 2300-тэн тахса киһи сиэртибэ буолбутун туһунан иһитиннэрбитэ[16].

РФ Силиэстийэлиир кэмитиэтин 2025 сыл бэс ыйыгар бэчээттэммит силиэстийэтин түмүгүнэн, теракт уонна кини содулларын кэмигэр 149 киһи өлбүт, биир киһи сүппүт, 609 гражданин араас ыарахаттардаах эчэйиини ылбыт. Саба түһүүттэн уопсай хоромньу 6 млрд кэриҥэ солкуобайга тэҥнэспит. Террористическай саба түһүүнү Украина салалтатын дьаһалынан «Вилаят Хорасан» террористическай тэрилтэ чилиэннэрэ уонна кинилэр сообщниктара оҥорбуттара[1][17]. Теракка өлүү төрүөтэ саанан ытыллыбыт бааһырыы, баһаар уонна углекислай газынан сүһүрүү буолбут[18].

Теракт иһин суут 2025 сыл атырдьах ыйын 4 күнүттэн саҕаланыаҕа. Дьыаланы 2-с Арҕааҥы уокурук байыаннай суута көрүөҕэ. Мунньахтар Москва куорат суутугар ыытыллыахтара[19].

Иэдээн хронологията

  • Уот автоматтан ытыллыбыта. Саба түһээччилэр саалаҕа эрэ буолбакка, кэнсиэр комплексын фойетыгар уонна аанын иннигэр ытыалаабыттара[20]. Икки саба түһээччи рюкзактаах этилэр, онно дэлби тэбиилээх тэриллэр баар буолуохтарын сөбө[21]. «Крокус Сити Холл» чааһынай харабыл хампаанньата «Крокус Профи» хааччыйбыта. Хампаанньа урукку үлэһитэ охранниктар дубинкалары уонна электрошокердары эрэ тутталларын көҥүллүүллэр диэбитэ[22], диэн Telegram ханаал Brief суруйбута.
undefined
  • Кэлин, комплекска уоттааһын, буруо уонна дэлби тэбии туһунан иһитиннэрии тахсыбыта.
  • Быһылаан буолбут сиригэр Москва СОБР уонна ОМОН биригээдэлэрэ, ону тэҥэ баһаарынайдар ыытыллыбыттара.
  • Московскай уобалас баһылыга Андрей Воробьев оперативнай штабы тэрийбитэ[23].
  • «Крокус Сити Холлга» 70-тан тахса Москва уонна эрэгийиэннээҕи суһал көмө биригээдэлэрэ ыытыллыбыттара.
  • Уокка үрдүк таһымнаах уустук бэриллибитэ[24]. Уот бастаан дьиэ үс гыммыт биирин ылан баран, бүтүн дьиэҕэ тарҕаммыта.
  • Киэһэ 21:30 саҕана дьиэ үрдэ сорох өттө сууллубута[25].
  • Уоту умуруорарга авиация ыҥырылыммыта[23].
  • Вертолёттар умайа турар «Крокус Сити Холл» үрдүгэр 160 туонна кэриҥэ ууну түһэрбиттэрэ[26].
  • Кулун тутар 23 күнүгэр сарсыарда 1:00 чаас саҕана «Крокус Сити Холлга» баһаар 13 тыһыынча м² иэннээх сиргэ тахсыбыта.
  • Кулун тутар 23 күнүгэр Москваҕа, Красногорскайга, Одинцовоҕа, Химокка уонна Долгопруднайга балыыһаҕа киирбит 145 эмсэҕэлээбит киһи испииһэгин Москва уобалаһын доруобуйа харыстабылын министиэристибэтэ таһаарбыта[27].
  • Кулун тутар 24 күнүгэр быыһааччылар террористическай саба түһүү буолбут сиригэр 400 кубометр кэриҥэ үрэллибит тутуулары үрэйбиттэр, онтон дьиэ истиэнэтигэр ыарахан тиэхиньикэ ааһан, алдьаммыт сирдэрин ыраастыырга анаан хайаҕас оҥорбуттар[28].
  • Москуба уобалас губернаторын быһаарыытынан, теракт буолбут сиригэр көрдөөһүн үлэтэ кулун тутар 26 күнүгэр 17:00 чааска диэри уһатыллыбыта, уонна ол кэмҥэ түмүктэммитэ[29].
  • Теракт кэнниттэн бэһис күнүгэр Арассыыйа Ыксаллаах быһыыга-майгыга министиэристибэтин быыһааччылара баһаар содулун бүтүннүү суох оҥордулар уонна бөҕү ыраастаан бүтэрбиттэрэ; 900-тэн тахса кубометр сууллубут тутуулар көһөрүллүбүттэрэ[30].
  • Муус устар 3 күнүнээҕи туругунан, террористическай саба түһүүгэ 145 киһи, ол иһигэр алта оҕо өлбүтэ[17]; 550-тан тахса киһи эмсэҕэлээбит, ол иһигэр 10 оҕо. Террористическай саба түһүүгэ өлбүт 134 киһи ааттара быһаарыллыбыттара[31].
  • 2024 сыл бэс ыйын 1 күнүнээҕи туругунан, теракт дьыалатыгар 1700-тэн тахса киһи сиэртибэ быһыытынан быһаарыллыбыта[32].
  • 2024 сыл балаҕан ыйын 20 күнүгэр Муслим Магомаев аатынан култуурунай-музыкальнай нэһилиэстибэ пуондата «Крокус Сити Холлга» буолбут теракка эмсэҕэлээбиттэргэ көмө харчытын хомуйар уонна тарҕатар бырагырааманы түмүктээбитэ биллибитэ; төлөбүрдэр балаҕан ыйын 23 күнүттэн саҕаланыахтаах этилэр[33].

Уорбаланааччылар

undefined

2024 сыл кулун тутар 23 күнүгэр ФСБ исписэлиистэрэ уонна «Ахмат-Россия» полкатын сэрииһиттэрэ Брянскай уобалаһыгар теракты оҥорбут диэн сэрэхтээх түөрт Таджикистан олохтоохторун туппуттара. Кинилэри Украинаны кытта кыраныыссаттан сүүс биэрэстэ тэйиччи булбуттар, ол өттүттэн анал бэлэммит коридорунан туоруур былааннаах этилэр. Эпэрээссийэ кэмигэр устубут видеоҕа тутуллубут дьонтон биирдэстэрэ Шамсидин Фаридуни (1998 төр.) буруйун билиммитэ уонна кэнсиэр саалатыгар ыалдьыттары өлөрбүттэрин иһин 500 тыһ. солкуобайы эрэннэрбиттэрин туһунан эппитэ: 250 тыһ. солкуобайы буруй оҥоһуллуон иннинэ баан каартатыгар көһөрбүттэрэ, хаалбыт чааһа кэлин ылыллыахтаах этэ. Тэрийээччилэр толорооччулары кытта Telegram нөҥүө сибээһи тутуһаллара[34]. Шамсидин этэринэн, куратордар 2024 сыл олунньутугар кинини кытта уонна кини кыттыылаахтарын кытта сибээскэ тахсан, сэби-сэбиргэли биэрбиттэрэ уонна террористическай саба түһүү буолбут сирин ыйбыттара.

Тутуллубут Далерджон Мирзоев доппуруос кэмигэр эбии эппитинэн, террористическай саба түһүү буолуон биир ый иннинэ кини уонна атын буруйдаахтар Дмитровское шоссеҕа баар хотселга олохсуйбуттара. Буруй оҥоһуллубут сиригэр тиийэллэригэр үрүҥ «Рено» массыынаны атыыласпыттар[34].

РФ Силиэстийэлиир кэмитиэтин салайааччыта Александр Бастрыкин иһитиннэриитинэн, «Рено» пассажирскай массыынанан түөрт буруйдаах 19:54 кэнсиэр саалатыгар тиийэн, көрөөччүлэр кэлиэхтэрин кэтэһэр буолбуттар. 19:58 террористар киириигэ дьону ытан кэбиспиттэр, онтон кэнсиэр саалатыгар киирэн, онно баар дьону барыларын, эр киһиттэн, сааһыттан тутулуга суох, ытыалаан салҕаабыттара. Террористар илдьэ кэлбит бензиннэрин полиэтилен бытыылкаларга кутан, сааланы уоттаан баран, 20:11 дьиэттэн тахсан барбыттара. Ол курдук, теракт барыта 17 мүнүүтэ устата барбыта, оттон террористар кэнсиэр саалатыгар 13 мүнүүтэ устата сылдьыбыттара[35].

Сэрии сэбин-сэбиргэлин быраҕан баран, изолентанан тутуллубут икки маҕаһыыннаах Калашников автоматтарын — уонна таҥастарын уларытан баран, буруйдаахтар ол үрүҥ Рено массыынанан куота сатаабыттара, ону «Поток» систиэмэтинэн кэтиир камералар быһаарбыттара. Оперативниктар куоракка эбэтэр элбэх киһилээх магистралга террористары туппат буоларга быһаарбыттара, тоҕо диэтэххэ, дьон эмсэҕэлиэхтэрин сөптөрө. Массыына М-3 «Украина» суолунан Брянскай уобалас диэки 140 км/ч түргэннээхтик айанныыра биллибитигэр, анал сулууспа үлэһиттэрэ Украинаны кытта кыраныыссаттан 100 км курдук тэйиччи тоһуур тэрийбиттэрэ[36]. Террористары тыыннаахтыы ылар туһунан бирикээс баар буолан, силовиктар көлүөһэлэри ытан кэбиспиттэр. Салгыы буолбут кыргыһыы түмүгэр, кыттыгастаахтартан биирдэстэрэ ытыалаабыт, оттон атын икки киһи ойуурга куотан хаалбыттара. Кинилэри туппуттар, эккирэтэ сылдьар дьонтон биирдэстэрэ — Саидакрами Рачабализода — маска тахсыбыта уонна тепловизор көмөтүнэн булуллубута[37].

undefined

Террористическай саба түһүүгэ быһаччы кыттыбыт түөрт киһини таһынан, сэттэ кыттыгастаах киһи тутуллубута. Оборуона министиэристибэтэ иһитиннэрбитинэн, Брянскай уобаласка уорбаланааччылары тутарга хайҕаммыт РФ судаарыстыбаннай кыраныыссатын хабар бөлөх байыаннайдара судаарыстыбаннай уонна биэдимистибиннэй наҕараадаларынан наҕараадаламмыттара[38][39].

2024 сыл кулун тутар 24 күнүгэр Москва куорат Басманнай суута террористическай саба түһүүгэ буруйданар түөрт киһини барыларын 2 ыйга туппута: Далерджон Мирзоеву, Саидакрам Рачабализоданы, Шамсиддин Фаридунины, Мухаммадсобир Файзованы[40][41]. Файзов кэнсиэргэ сылдьааччылары өлөрүүнү устубута уонна буруйу оҥоруу миэстэтиттэн кыттыгастаахтара куотан барбыт массыыналарын рулугар эмиэ олорбута. Итини оҥорон, кинилэр «Крокус Сити Холлга» массыына туруорар сиригэр аҕыс саастаах уолу соруйан охсубуттар[42].

2024 сыл кулун тутар 24 күнүгэр Москва куорат Басманнай суута теракт дьыалатыгар өссө үс сууттанааччыны туппута: Диловар Исломовы, Исраил Исломовы уонна Аминчон Исломовы. Кинилэр тэриллиилээх бөлөх чилиэнинэн өлүүгэ тириэрдибит террористическай дьайыыны оҥорбуттарынан буруйданаллар[43][44]. 2024 сыл кулун тутар 26 күнүгэр суут «Крокус Сити Холл» террористическай саба түһүүтүн дьыалатыгар ахсыс сууттанааччыны Алишер Касимовы 2 ыйга туппута. Силиэстийэ быһаарбытынан, Касимов диэн кыргыз төрүттээх Арассыыйа гражданина түөрт террористарга кыбартыыра куортамнаабыта[45].

Росфинмониторинг 2024 сыл кулун тутар 28 күнүгэр Мирзоевы, Рачабализоданы, Фаридунины уонна Файзовы экстремистэр уонна террористар реестрдарыгар киллэрбитэ[46].

Кулун тутар 29 күнүгэр Басманнай суута теракт дьыалатыгар тохсус сууттанааччыны, Назримад Лутфуллойы; силиэстийэ кинини террористары үбүлүйбүтүн сэрэйэллэр[47][48][49].

Басманнай суута 2024 сыл муус устар 1 күнүгэр теракт дьыалатыгар онус сууттанааччы Якубджони Юсуфзоданы туппута[50]. Силиэстийэ көрдөрөрүнэн, Юсуфзода «Крокус Сити Холлга» буолбут алдьархай иннинэ уонна кэнниттэн саба түһүү кыттыылаахтарыттан биирдэстэригэр харчы көһөрбүт[51]. 2024 сыл бэс ыйыгар биир сыл иннинэ Юсуфзода Сочига миграция сыалынан сокуоннайа суох регистрацияламмыта биллибитэ[52].

2024 сыл муус устар 4 күнүгэр Москваҕа, Екатеринбурга уонна Омскайга ФСБ исписэлиистэрэ террористическай саба түһүүгэ кыттыгастаах диэн сабаҕаланар өссө үс киһини туппуттара[53].

Басманнай суута 2024 сыл муус устар 5 күнүгэр теракт дьыалатыгар 11-с сууттанааччыны туппута. Мухаммед Шарипзода 2024 сыл ыам ыйын 22 күнүгэр диэри хаайыыга ыытыллыбыта[54].

2024 сыл муус устар 7 күнүгэр баһаартан куттал суох буолуутун эппиэтинэстээх киһи уонна «Крокус Сити Холл» баһаарынай биригээдэтин салайааччыта дьалаҕай быһыы дьыалатыгар кыттыгастаахтара биллибитэ. Кинилэргэ куораттан тахсымаҥ диэн суругунан эбэһээтэлистибэ быһыытынан сэрэтэр миэрэ бэриллибитэ. Кинилэргэ тахсымаҥ диэн суругунан эбэһээтэлистибэ быһыытынан сэрэтэр миэрэ бэриллибитэ[55].

2024 сыл муус устар 26 күнүгэр холуобунай дьыалаҕа кыттыгастаах 12-с киһи тутуллубута[56] — Таджикистан олохтооҕо, 2003 сыллаахха Пархарга төрөөбүт Джумохон Курбонов[57].

Москва куорат Басманскай суута 2024 сыл муус устар 27 күнүгэр Джумохон Курбоновы туппута[58].

2024 сыл ыам ыйын 16 күнүгэр Москва куорат Басманнай суута Далерджон Мирзоевы[59], Мухаммадсобиру Файзовы[60], Саидакрам Рачабализоданы уонна Шамсидин Фаридуну тутуу болдьоҕун атырдьах ыйын 22 күнүгэр диэри уһаппыта[61].

2024 сыл ыам ыйын 16 күнүгэр Москва Басманнай суута эмиэ террористическай саба түһүүгэ кыттыгастаах диэн түөрт киһини: Назримад Лутфуллойы, Якубджон Юсуфзоданы, Мухаммад Шарипзоданы уонна Джумахон Курбоновы тутууну атырдьах ыйын 22 күнүгэр диэри уһаппыта[62].

2024 сыл бэс ыйын 17 күнүгэр Москва Басманнай суута тутуллууну атырдьах ыйын 22 күнүгэр диэри уһаппыта: Аминчонҥа, Диловарга уонна Исроил Исломовка, ону тэҥэ Алишер Касимовка. Силиэстийэ этэринэн, кинилэр террористарга саба түһүүнү бэлэмнээһиҥҥэ көмөлөспүттэр[63].

Москва Басманнай суутун 2024 сыл бэс ыйын 1 күнүнээҕи катотека докумуонугар этиллэринэн, террористическай саба түһүү дьыалатыгар 20 сууттанааччы баар, олортон 18 киһи тутуллубут, өссө икки киһи куораттан тахсыбат туһунан суругунан эбэһээтэлистибэ ылыллыбыта[64].

2024 сыл атырдьах ыйыгар Москва Басманнай суута теракт дьыалатыгар 12 сууттанааччыны тутуу болдьохторун уһаппыта: Далерджон Мирзоевка, Мухаммадсобир Файзовка, Саидакрам Рачабализодка, Шамсидин Фаридунҥа[65], Назримад Лутфуллойга, Якубджон Юсуфзодаҕа, Мухаммад Шарипзодка, Джумахон Курбоновка[66], Аминчон, Диловар уонна Исроил Исломовтарга[67].

2024 сыл атырдьах ыйын 23 күнүгэр Мухаммед Зоир Шарипзода теракты оҥорууга көмөлөспүтүн иһин буруйун сорҕотун билиммитэ биллибитэ[68].

Александр Бастрыкин 2025 сыл атырдьах ыйыгар Силиэстийэлиир кэмитиэт теракт дьыалатыгар сууттанааччы быһыытынан 27 сууттанааччыны киллэрбитин туһунан иһитиннэрбитэ[69].

2025 сыл олуннуь 19 күнүгэр Москва Басманнай оройуоннааҕы суута «Крокус сити холл» кэнсиэр саалатыгар буолбут террористическай саба түһүүнү оҥорбут түөрт буруйдаахтары — Мухаммадсобир Файзовы, Далерджон Мирзоевы, Муродали Рачабализоду уонна Шамсидин Фаридунины— тутар болдьохторун 2025 сыл кулун тутар 24 күнүгэр диэри уһаппыта биллибитэ[70].

2025 сыл кулун тутар 7 күнүгэр АХШ-ҕа «Ислам судаарыстыбата» диэн террористическай тэрилтэ чилиэнэ Мохаммад Шарифулла, өссө Джафар диэн ааттаах, тутуллубута. АХШ юстициятын министиэристибэтэ эппитинэн, кини «Крокус Сити Холлга» саба түһүү оҥорбут боевиктарыгар ыйыы биэрбит[71].

Силиэстийэлиир дьайыылар

Алдьархай буолбут сириттэн Арассыыйа Силиэстийэлиир кэмитиэтин исписэлиистэрэ түөрт комплект бойобуой аммуницияны, 500-тэн тахса ботуруоннары уонна 28 маҕаһыыннары, ону тэҥэ саба түһээччилэр туһаммыт икки Калашников автоматтарын былдьаабыттара[72].

Буруйдаахтар теракка хас да ыйы быһа бэлэмнэммиттэрэ. Кулун тутар 7 күнүгэр Фаридуни разведка сыалынан кэнсиэр саалатыгар сылдьыбыта, онно кинини «Крокуска» үлэлиир хаартыскаһыта туппута. Маны таһынан, хас да киһи кэнсиэр комплексын тула хааман, тугу эрэ көрдүү сылдьар саарбах дьон бөлөҕүн бэлиэтии көрбүттэрин туһунан эппиттэрэ. Киин үлэһитэ Фаридуни таҥаһынан фойеҕа баарын уонна курткатын гардеробка туттарарыгар көрдөспүттэрин ахтан ааспыта; ол кини этэ, алдьаммыт нууччалыы туох ханна баарын ыйыппыта[37].

Таджикистан бэрэсидьиэнэ Эмомали Рахмон буруйдаахтар аймахтарын кытта силиэстийэлиир дьайыылары тус бэйэтин хонтуруолугар ылбыта, кинилэри өрөспүүбүлүкэ куттал суох буолуутун үлэһиттэрэ доппуруостаабыттара[73]. Душанбе куораттан 50 килэмиэтир тэйиччи сытар Шамсидин Фаридуни дьиэтэ бэчээттээн кэбиһиллибитэ.

2024 сыл кулун тутар 26 күнүгэр ФСБ салайааччыта Александр Бортников Украина анал сулууспалара Чугастааҕы Илиҥҥэ боевиктары үөрэтэн террористическай саба түһүүгэ көмөлөспүттэрин туһунан эппитэ[74].

РИА Новости иһитиннэрбитинэн, «Крокус Сити Холлга» террористическай саба түһүүнү оҥорбут буруйдаахтары ИГИЛ Афганистаан салаата, «Вилаят Хорасан» диэн террористическай тэрилтэ тэрийбит Телеграм ханаалынан хомуйан ылбыттар. Бу телеграмм ханаал сотуллубута[75].

Кулун тутар 28 күнүгэр ТАСС теракты оҥорооччулар наркотиктаах эбэтэр психотропнай веществолар сабыдыалларыгар сылдьыбыттарын туһунан иһитиннэрбитэ[76]. Буруйданар дьон хааннарыгар «бойобуой кислота» диэн ааттанар вещество суола булуллубута — өйү-санааны уларытар, куттал санаатын уонна бэйэни харыстыыр инстинкты намтатар психоактивнай вещество[77].

Силиэстийэлиир кэмитиэт Украинаттан террористическай саба түһүүнү оҥорооччуларга улахан суумалаах харчыны уонна криптовалютаны көһөрүү бигэргэтиллибитин туһунан иһитиннэрбитэ[78].

2024 сыл кулун тутар 29 күнүгэр Таджикистан силиэстийэлиир уорганнара тоҕус киһини террористическай саба түһүүнү оҥорооччулары кытта сибээстээхтэр диэн сигэнэн туттубуттарын туһунан иһитиннэрбиттэрэ[79].

Террористическай саба түһүүгэ буруйданар дьон доппуруос кэмигэр наҕараада ылаары Киевкэ баралларын билиммиттэрэ[80].

Муус устар 1 күнүгэр ФСБ Уопсастыбаны кытта сибээс киинэ Дагестаҥҥа Каспийскайга элбэх киһи мустубут сиригэр теракты бэлэмнии сылдьар түөрт омук гражданинын туппуттарын туһунан иһитиннэрбитэ. Кинилэр сири-уоту үөрэтэн, бэйэ оҥоһуута дэлби тэбиилээх тэриллэри оҥорон, автоматтары атыыласпыттара[81]. Биэдимистибэ этэринэн, тутуллубут дьон «Крокус Сити Холлга» буолбут теракты үбүлээһиҥҥэ уонна хааччыйыыга кыттыбыттара[82]. Өссө Турцияҕа быраабы араҥаччылыыр уорганнар теракты бэлэмнииллэр диэн сабаҕаланар Таджикистан уонна Кыргызстан төрүт олохтоохторун туппуттара[83].

Теракт сиэртибэлэрэ муус устар 2 күнүгэр Арассыыйа Силиэстийэлиир кэмитиэтигэр «Крокус Сити Холл» хаһаайыттарыгар холуобунай дьыала тэриллибитин туһунан сайабылыанньа ыыппыттара. Кинилэр бэрэстэбиитэллэрэ, адвокат Игорь Трунов, силиэстийэҕэ уоту умуруорар уонна буруону таһаарар систиэмэлэр үлэлиир кыахтаахтарын, эвакуацияны тэрийиини бэрэбиэркэлииргэ, ону тэҥэ сорох эвакуация тахсар сирдэрэ тоҕо сабыллыбыттарын быһаарарга көрдөспүтэ[84].

2024 сыл муус устар 9 күнүгэр Росфинмониторинг экстремистэр уонна террористар реестрдарыгар Диловар, Исраил уонна Аминчон Исломовтары, Алишер Касимовы, Назримад Лутфуллойы, Якубджони Юсуфзоданы уонна Мухаммад Шарипзоданы киллэрбитэ[85].

Муус устар 24 күнүгэр, куттал суох буолуутун боппуруостарыгар эппиэттиир үрдүк таһымнаах бэрэстэбиитэллэр дойдулар ыккардыланааҕы мунньахтарын кэмигэр, Арассыыйа бэрэсидьиэнэ Владимир Путин буруйу оҥоруу бары сиһилиитин чуолкайдаан, «буруй кыттыылаахтарын, сакаасчыктарын, спонсордарын уонна тэрийээччилэрин» быһааран, силиэстийэ салҕанан барарын туһунан иһитиннэрбитэ[86].

Муус устар 25 күнүгэр Росфинмониторинг салайааччыта Юрий Чиханчин теракты тэрийиигэ хас да дойду гражданнара кыттыспыттарын, үбүлээһин криптовалютаны туһанан ыытыллыбытын туһунан иһитиннэрбитэ[87].

Ыам ыйын 31 күнүгэр Силиэстийэлиир кэмитиэт куттал суох буолуутун ирдэбилигэр эппиэттээбэт өҥөлөрү оҥорууга холуобунай дьыаланы тэрийэн, теракт туһунан холуобунай дьыаланы кытта холбообута[88].

2024 сыл атырдьах ыйыгар «Крокус Сити Холлга» буолбут теракт дьыалатыгар биэс саҥа сууттанааччы тахсыбыта. Москва Басманнай суута Гадоев Шахромджон Насимовичка, Исмаилов Зубайдулло Авайдуллоевичка, Солиев Мустаким Абдуманоновичка, Солиев Умеджон Абдуманоновичка уонна Хамидов Хусейн Абдурасуловичка хаайыыны ахсынньы 1 күнүгэр диэри уһаппыта[89]. Саҥа сууттанааччылартан биирдэстэрэ Умеджон Солиевы Арассыыйаҕа эрдэттэн көрдүүллэр этэ[90]. Дьыалаҕа саҥа сууттанааччылар атаакалыыр дьону сэрии сэбинэн хааччыйбыттара[91].

2024 сыл алтынньыга силиэстийэ дьыалаҕа сууттанааччылартан түөрт киһи бобуллубут «Вилаят Хорасан» диэн террористическай бөлөх боевиктара буолалларын быһаарбыта. Шахромджон Гадоевка, Зубайдулло Исмоиловка, Мустаким Солиевка уонна Умеджон Солиевка террористическай бөлөх дьайыытыгар кыттыбыттарын, сааны уонна боеприпастары сокуоннайа суох атыылаабыттарын, тэриллиилээх бөлөх оҥорбут дэлби тэбиилээх тэрили сокуоннайа суох оҥорбуттарын иһин холуобунай дьыалалар тэриллибиттэрэ[92].

2024 сыл алтынньытыгар теракт дьыалатыгар түөрт саҥа сууттанааччы тахсыбыта, Ингушетия олохтоохторо: Хусейн Медов, Джабраил Аушев, Хаваж-Багаудин Алиев уонна Батыр Кулаев. Олортон икки киһи хаайыллыбыт, икки киһи холуобунай ирдэбилгэ киллэриллибитэ. Силиэстийэлиир үлэһиттэр этэллэринэн, терракка буруйдаахтары посредниктар нөҥүө автоматынан уонна боеприпастарынан хааччыйбыттар, ол иһин 1 мөлүйүөнтэн тахса солкуобайы ылбыттар. Силиэстийэлиир биэдимистибэ киин аппарата кинилэр холуобунай дьыалаларын террористическай саба түһүү дьыалатын кытта холбообут (Холуобунай кодекс 205 ыстатыйатын 3-с чааһа), ол эрээри кинилэр 222-с ыстатыйа 5-с чааһынан (бастааҥҥы түмүгүнэн бөлөх оҥорбут сэби-сэбиргэли уонна боеприпастары сокуоннайа суох эргитиитэ) уонна холуобунай кодекс 222.1 ыстатыйа 3-с чааһынан буруйданаллар (бөлөх оҥорбут дэлби тэбиилээх тэриллэри уонна дэлби тэбиилэри сокуоннайа суох атыылааһын)[93].

2024 сыл сэтинньи 2 күнүгэр террористарга сэби-сэбиргэли хааччыйыыга 7 киһи кыттыгастааҕа биллибитэ. Бөлөххө Хусейн Медовтан, Джабраил Аушевтан, Хаваж-Багаудин Алиевтан уонна Батыр Кулаевтан ураты Амерхан Матиев, ону тэҥэ Турцияҕа саһа сылдьар Адам Белхароев уонна Украинаҕа баар Ильяс Белхароев (кини Арассыыйа Федерациятыгар террористар уонна экстремистэр реестрдарыгар киирэр) бааллара[94].

2024 сыл сэтинньи 20 күнүгэр, ТАСС иһитиннэриитинэн, Аминчон уонна Диловар Исломов, кинилэр аҕалара Исроил Исломов уонна Алишер Касимов утары буруйдааһыннар террористическай дьайыыга көмөлөһүү, ол түмүгэр террористическай саба түһүү буолбута туһунан ыстатыйаҕа уларыйбыттара[95].

2024 сыл ахсынньы 4 күнүгэр Ингушетияҕа террористарга кыттыгастаах диэн сабаҕаланар түөрт киһи тутуллубута. «Батал-Хаджи» итэҕэлин бэрэстэбиитэллэрин утары холуобунай дьыалалар тэриллибиттэрэ. Силиэстийэ этэринэн, кинилэр «Крокуска» атааканы оҥорбут дьоҥҥо «улахан өйөбүлү уонна көмөнү» оҥорбуттар[96].

2025 сыл тохсунньу 2 күнүгэр Стамбул холуобунай суута террористическай саба түһүүнү оҥорооччулары кытта сибээстээх диэн буруйданар дьону утары буруйдааһыны ылыммыта; кинилэргэ 7,5-тэн 15 сылга диэри хаайыыга олоруохтарын сөп. Буруйдаах ыскаамыйатыгар Стамбулга олорор хас да киһи баара, кинилэр урут Саидакрам Рачабализоданы уонна Шамсидин Фаридунины кытта сибээстэммиттэрэ, кинилэр иккиэн атаакаҕа быһаччы кыттыгастаах этилэр[97].

2025 сыл олунньу 5 күнүгэр «Крокус Сити Холлга» буолбут террористическай саба түһүү туһунан бастааҥҥы силиэстийэ түмүктэммитэ. Бары матырыйааллары хомуйан, 20 сууттанааччыны тутан, туоһулары доппуруостааһын 11 ыйы барда[98].

2025 сыл олунньу 11 күнүгэр «Крокус Сити Холл» кэнсиэр саалатын хаһаайына «Крокус интернэшнл» террористическай саба түһүү дьыалатыгар сиэртибэ быһыытынан билиниллибитэ[99].

2025 сыл бэс ыйын 23 күнүгэр Силиэстийэлиир кэмитиэт силиэстийэни түмүктээбитэ[19] Силиэстийэ этэринэн, террористическай саба түһүү Украина былаастарын дьаһалынан Арассыыйаҕа бэлитиичэскэй балаһыанньаны биэтэҥнэтэр сыалтан оҥоһуллубут[1]. РФ Силиэстийэлиир кэмитиэтин официальнай бэрэстэбиитэлэ «Крокус Сити Холл» саалатыгар буолбут теракка буруйданар дьонтон сорохторо Дагестаан Каспийскай куоратыгар көр-күлүү комплексын дэлби тэбии былааннаммыттарын туһунан иһитиннэрбитэ[100].

2025 сыл бэс ыйын бүтүүтүгэр ТАСС, дьыала матырыйаалларыгар олоҕуран, буруйданар дьонтон соҕотох Шамсидин Фаридуни буруйун толору билиммитин уонна оҥорбут дьайыыларыттан кэмсиммитин туһунан иһитиннэрбитэ[101].

РФ Силиэстийэлиир кэмитиэтин 2025 сыл бэс ыйын бүтүүтүгэр бэчээттэммит силиэстийэтин түмүгүнэн, теракт кэмигэр 149 киһи өлбүт биир киһи сураҕа суох сүппүт, 609 гражданин эмсэҕэлээбит уонна араас ыарахан эчэйиини ылбыт. Бу дьыалаҕа 2300-тэн тахса киһи ньочооттоох курдук ааһаллар[16][102]. Саба түһүүттэн уопсай хоромньу 6 млрд кэриҥэ солкуобайга тэҥнэспит. Терагы Украина салалтатын дьаһалынан «Вилаят Хорасан» террористическай тэрилтэ чилиэннэрэ уонна кинилэр сообщниктара оҥорбуттар[1][17]. Террористическай саба түһүү сиэртибэлэрин өлүү биричиинэлэринэн бааһар уонна углекислай гаһынан сүһүрүү буолбуттар[18].

2025 сыл бэс ыйын 30 күнүгэр Арассыыйа Генеральнай борокуратуурата теракт дьыалатыгар 19 сууттанааччыга 427 томнаах холуобунай дьыаланы 2-с Арҕааҥы уокурук байыаннай суутугар ыыппыта[103]. Холуобунай дьыалаҕа сиэртибэнэн билиниллибит 2,3 тыһыынча киһиттэн 2-с Арҕааҥы уокурук байыаннай суутугар дьүүлгэ 150-тан элбэҕэ суох киһи кыттыа суоҕа. Теракт дьыалатын үс судьуйалаах кэллиэгийэ көрүөҕэ. Дьыала матырыйааллара 470-тан тахса туомтан турар, ол иһигэр бастакы силиэстийэ кэмигэр хомуйуллубут материальнай дакаастабыллар, ону тэҥэ буруйдаахха сыһыаннаах 200-тэн тахса араас көрүҥнээх экспертиза түмүктэрэ[104].

2025 сыл от ыйын 21 күнүгэр террористическай саба түһүү 2025 сыл атырдьах ыйын 4 күнүттэн саҕаланара биллибитэ, ону 2-с Арҕааҥы уокурук байыаннай суута көрүөҕэ. Мунньахтар Москва куорат суутугар ыытыллыахтара.

Арассыыйа салалтатын реакцията

Москва баһылыга Сергей Собянин «Крокус Сити Холлга» «ынырык алдьархай» буолбутун туһунан эппитэ:

«Өлбүт дьон аймахтарыгар кутурҕаммын тиэрдэбин. Быһылаан кэмигэр эмсэҕэлээбит дьоҥҥо барыларыгар наадалаах көмөнү оҥорорго дьаһал биэрдим».

undefined

«Крокус Сити Холлга» буолбут ытыалаһыылар уонна дэлби тэбиилэр «хааннаах теракт» буолаллар, диэбитэ Арассыыйа тас сибээһин министиэристибэтин пресс-сэкирэтээрэ Мария Захарова. Кини аан дойду уопсастыбатын «бу ынырык буруйу» буруйдуурга ыҥырбыта[105].

Патриарх Кирилл өлбүттэр уонна эмсэҕэлээбит дьон дууһалара сынньаналларын, ону тэҥэ Крокус мэриятын дьиэтигэр уоттан эмсэҕэлээбит дьон быыһаналларын туһугар үҥэр буолбута[106].

Москва аэропортарыгар уонна тимир суол станцияларыгар куттал суох буолуутун миэрэлэрэ күүһүрдүллүбүттэрэ[23].

Москваҕа, «Крокус Сити Холлга» ытыалааһын кэнниттэн, 2024 сыл кулун тутар 23-24 күннэригэр бары спортивнай, култуурунай уонна маассабай тэрээһиннэр тохтотуллубуттарын туһунан баһылык Собянин иһитиннэрбитэ[107].

Доруобуйа харыстабылын миниистирэ Михаил Мурашко эмсэҕэлээбит дьоҥҥо көмөнү тус хонтуруолга ылбыта[23].

Арассыыйа Силиэстийэлиир кэмитиэтин Сүрүн силиэстийэлиир салайыыта «Крокус Сити Холл» мэрия кэнсиэр саалатыгар буолбут түбэлтэҕэ сыһыаннаах РФ Холуобунай кодексатын 205 ыстатыйатынан буруйу оҥоруу (террористическай дьайыы) төрүөтүнэн холуобунай дьыаланы тэрийбитэ.[108].

«Күүһү күүһүнэн утарбат буоллахтарына, өлүүгэ террористары толору өлөрүү уонна кинилэр дьиэ кэргэттэрин утары репрессия оҥорботохторуна, ханнык да суут уонна силиэстийэ көмөлөспөт. Аан дойду опыта», — Арассыыйа Куттал суох буолуутун Сэбиэтин салайааччытын солбуйааччыта Дмитрий Медведев эппит[109].

Арассыыйа бэрэсидьиэнэ Владимир Путин бэйэтин этиитигэр 2024 сыл кулун тутар 24 күнүн дойду үрдүнэн кутурҕан күнүнэн биллэрбитэ, ону тэҥэ Украина өттүттэн эрдэттэн бэлэмнэммит «түннүгүнэн» судаарыстыбаннай кыраныыссаны туоруурга Украина диэки баран иһэр террористары туппуттарын туһунан иһитиннэрбитэ. Бэрэсидьиэн эмсэҕэлээбиттэргэ уонна кинилэр аймахтарыгар Арассыыйа бары олохтоохторун аатыттан кутурҕанын биллэрбитэ, үп-харчы көмөтүн көрүллүбүтүн туһунан иһитиннэрбитэ уонна боростуой олохтоохтор быһылаан буолбут сиригэр эмсэҕэлээбиттэргэ уонна анал сулууспа үлэһиттэригэр түргэнник көмөлөспүттэрин иһин махтаммыта[110].

«Биһиги дьоммутун былааннаммыт маассабайдык өлөрүүнү көрүстүбүт. Бу буруй кэннигэр турбут дьону барыларын булан накаастыахпыт. Террористар накаастабылга түбэһиэхтэрэ уонна инникитэ суох буолуохтара. Биһиги билигин уопсай эбэһээтэлистибэбит — биир кэккэҕэ бииргэ туруу. Биһиги уопсастыбабытыгар ким да айманыыны ситиһиэ суоҕа. Москваҕа уонна атын эрэгийиэннэргэ терроризмы утары эбии дьаһаллар киирдилэр», — Владимир Путин Арассыыйа олохтоохторугар анаан этиитигэр эппит[111].

2024 сыл кулун тутар 25 күнүгэр Арассыыйа бэрэсидьиэнин оҕо быраабыгар боломуочунай Мария Львова-Белова террористическай саба түһүү кэмигэр «Крокус Сити Холлга» ыалдьыттары эвакуациялыырга көмөлөспүт икки ыччакка махтал суруктары туттарбыта. 15 саастаах Ислам Халилов уонна 14 саастаах Артем Донсков «эмсэҕэлээбит дьоҥҥо көмө оҥорууга көрдөрүллүбүт бэйэлэрин туһугар кыһамньыларын, хорсун быһыыларын уонна эр санаа быһыыларын» иһин махтал тылларын ылбыттара. Эдэр уолаттар иккиэн «Крокус Сити Холл» гардеробун үлэһиттэринэн үлэлээбиттэрэ[112].

Арассыыйа Федерациятын Уопсастыбаннай палаатата 2024 сыл кулун тутар 26 күнүгэр «Крокус Сити Холлга» мэрияҕа оскуола оҕото уонна гардероб үлэһитэ Артем Донсков уонна теракт кэмигэр дьону көһөрүүгэ көмөлөспүт администратор София Мейер мэтээллэринэн наҕараадаламмыттара. Ислам Халиловка эмиэ мэтээл бэлэмнэммитэ да, кини үөрүүлээх тэрээһиҥҥэ кыайан кэлбэтэҕэ[113].

Кулун тутар 27 күнүгэр Москва уонна Бүтүн Арассыыйа патриарха Кирилл теракт буолан Арассыыйаҕа итэҕэллэр икки ардыларынааҕы иирсээни таҕаспатын диэн ыҥырбыта[114].

Ыам ыйын 2 күнүгэр Арассыыйа бэрэсидьиэнэ Владимир Путин ыччаты Артем Донскову, Никита Ивановы уонна Ислам Халиловы «За спасение погибших» мэтээлинэн наҕараадалаабыта. Теракт кэмигэр ыччат эвакуацияҕа көмөлөспүттэрэ[115][116].

2024 сыл от ыйын 8 күнүгэр Арассыыйа бэрэсидьиэнэ Владимир Путин «Крокус Сити Холл» террористическай саба түһүү кэмигэр террориһы суох оҥоро сатаабыт өлбүт Внуково аэропордун үлэһитигэр Валентин Николаенковы өлбүтүн кэннэ Эр санаа уордьанынан наҕараадалаабыта[117].

2024 сыл от ыйыгар РФ Генеральнай борокуруора Игорь Краснов «Крокус Сити Холлга» буолбут теракт, ол иһигэр, эрэгийиэн былаастарын сыыһа ааҕыыларынан кыаллыбыт уонна терроризмы утары охсуһар туһугар, дьон сылдьар сирдэрин бэрэбиэркэлиир төрдүттэн атын, кытаанах таһым наада диэн түмүккэ кэлбитэ[118].

Аан дойдутааҕы реакция

Вашингтон бу алдьархайга кутурҕанын биллэрбитэ[23]. АХШ, Маҕан дьиэтэ бэлиэтээбитинэн, ыксаллаах быһыы-майгы туһунан эрдэттэн иһитиннэриитэ суох этэ. Вашингтон бу түбэлтэ Киев дьайыыларын кытта сибээһэ суоҕун туһунан эппитэ.

undefined

2024 сыл муус устар 3 күнүгэр Америка суруналыыһа Сеймур Херш, билэр источниктарга олоҕуран, АХШ Киин разведкатын агентствота Арассыыйаны «Крокуска» террористическай саба түһүүгэ бэлэмнэнии туһунан сэрэппитин туһунан эппитэ. Херш этэринэн, «саатар биир сурук „суһал“ диэн бэлиэтэммитэ уонна кэнсиэр иннинэ ЦРУ Арассыыйа разведкатыгар ыыппыта». Ону кытта, Америка суруналыыһа бэлиэтээбитинэн, ЦРУ террористическай саба түһүү «Крокуска» былааннаммытын билбэт этэ, уонна бу «дьон мустар сирэ» эрэ этэ[119].

ООН генеральнай сэкирэтээрэ Крокуска буолбут террористическай саба түһүүнү «кытаанахтык» сэмэлээбитэ уонна Арассыыйа бырабыыталыстыбатыгар уонна норуотугар кутурҕанын биллэрбитэ[23].

Арассыыйаҕа кутурҕаннары араас дойдулар, ол иһигэр Египет, Казахстаан, Азербайджан, Киргизия, Чехия, Италия, Сербия, Германия, Люксембург, Катар, Куба, Палестина, Боливия, Иран, Венесуэла, Узбекистан, Республика Сербская, Турция, Армения, Мальта, Абхазия, Иордания, Саудовская Аравия, Пакистан, Ирак, Австрия, Франция, Таджикистан, Мексика, Колумбия, Австрия, ОАЭ, Сирия, Бахрейн, Канада, Белоруссия уонна да атыттар биллэрбиттэрэ.

Террористическай саба түһүүнү улахан исламистскай хамсааһыннар ХАМАС, Талибан уонна Хезболла утарбыттара[120][121][122].

Кулун тутар 25 күнүгэр ХНТ Куттал суох буолуутун сэбиэтигэр Япония постпреда террористическай саба түһүү сиэртибэлэрин кэриэһигэр биир мүнүүтэ саҥата суох буолуу саҕалаабыта[123].

Хаһан эрэ «Крокус Сити Холлга» тахсыбыт Америка рок-бөлөҕө Garbage терактынан сибээстээн кутурҕанын биллэрбитэ[124].

2024 сыл муус устар 6 күнүгэр Турция Таджикистан гражданнарыгар визата суох режими суох оҥорбута. Турция СМИ-тэ иһитиннэрбитинэн, бу быһаарыы 2024 сыл тохсунньу-кулун тутар ыйдарыгар Стамбулга теракты оҥорбут диэн буруйданар икки таджик айанын кытта сибээстээх буолуон сөп[125].

Террористическай саба түһүүгэ өлбүттэргэ анаан өйдөбүнньүк

2025 сыл олунньутугар «Крокус Сити Холлга» террористическай саба түһүүгэ өлбүттэргэ анаан өйдөбүнньүк тутуута саҕаламмыта[126]. Бу алдьархай үбүлүөйдээх күнүгэр, кулун тутар 22 күнүгэр аһыллыбыта. Москва уобалаһын баһылыга Андрей Воробьев өйдөбүнньүк оҥоһуутун кэнсиэр саалатын хаһаайына оҥорбутун туһунан иһитиннэрбитэ.

undefined

Кэнсиэр саалатын уонна «Крокус Экспо» иккис павильонун утары көтөр турайалар ойуулаах икки хара гранит стелалар туруоруллубуттара. Пааматынньыкка ойууламмыт сурукка маннык суруллубут: «2024 сыл кулун тутар 22 күнүнээҕи киһилии сыһыана суох террористическай дьайыы сиэртибэлэрин кэриэһигэр»[127].

Эбии информация

2024 сыл кудун тутар 25 күнүгэр Киин баан бааннарга уонна микрофинансовай тэрилтэлэргэ «Крокус Сити Холлга» буолбут террористическай саба түһүүгэ өлбүт дьон иэстэрин устан кэбиһэргэ сүбэлээбитэ[128]. Сбербаан уонна ВТБ 2024 сыл кулун тутар 23 күнүгэр маны оҥорорго бэлэмнэрин биллэрбиттэрэ. 23 баан эмиэ иэстэрин устан гынарга эрэннэрбиттэрэ: «Тинькофф», Альфа-банк, Совкомбанк, Газпромбанк, Почта Банк, Промсвязьбанк, Московский кредитный банк уонна да атыттар[129].

Санкт-Петербурга 2024 сыл кулун тутар 27 күнүгэр ыытыллыахтаах «Пикник» бөлөх кэнсиэрэ буолбута. Бу «Крокус Сити Холлга» буолбут террористическай саба түһүү сиэртибэлэрин кэриэһигэр анаммыта[130].

Террористическай саба түһүүгэ өлбүт дьон кэриэһигэр Арассыыйа толорооччулара «Голос мой услышь» диэн альбому суруйбуттара. Манна саба түһүү буолбут кэнсиэр саалатыгар аатын биэрбит ырыаһыт Муслим Магомаев репертуарыттан 12 ырыа киирбитэ. Истэртэн киирбит харчы барыта эмсэҕэлээбит дьоҥҥо барбыта[131].

2024 сыл бэм ыйын 29 күнүгэр Москва уобалаһын баһылыга Андрей Воробьев Подмосковье салалтата «Крокуһу» чөлүгэр түһэрииттэн аккаастаммытын туһунан иһитиннэрбитэ:

«Онно кэнсиэр саалата аны суох буолуоҕа»[132].

2025 сыл кулун тутарыгар террористическай саба түһүүгэ буруйданар дьонтон биирдэстэрин адвоката «Крокуска» саба түһүү иннинэ террористар атын саба түһүүлэргэ бэлэмнэнэллэрин уонна Кириэмил, «Чистые пруды» метро станциятын уонна «МЕГА Белая Дача» иһигэр баар балаһыанньаны хаартыскаҕа түһэрбиттэрин туһунан эппитэ. Террористар Украинаҕа саһар былааннаах этилэр[133].

«Крокус Сити Холлга» буолбут трагедия сыл туолуутун көрсө «Октябрь» киинэ тыйаатырыгар «Крокус. Несломленные» диэн документальнай киинэ премьерата буолбута. Киинэ «Интеграция» продюсерскай киин уонна Арассыыйа Кыһыл Кириэһин көмөлөрүнэн уһуллубута. Киинэ дьону быыһыырга кыттыбыт волонтердар, быраастар, кэнсиэр саалаларын үлэһиттэрэ уонна да атын элбэх киһи кэпсээннэригэр олоҕурар[134].

Новосибирскай уобалас суута 2025 сыл от ыйын 21 күнүгэр «Крокус Сити Холлга» саба түспүт террористарга билиэт атыыласпыт Баходурджон Ахмадалиевы Красногорскайга буолбут теракт кэнниттэн сарсыныгар Новосибирскайы дэлби тэбиэ сатаабытын иһин 14 сылга хаайыыга уурбута[135]. Быраабы араҥаччылыыр уорганнар үлэһиттэрэ бу киһи Далерджон Мирзоевка уонна терракт атын кыттааччытыгар билиэттэри куйаар-ситим нөҥүө атыыласпытын билбиттэр. Москва уобалаһыгар буолбут алдьархай кэнниттэн, бэрэбиэркэ кэмигэр Ахмадалиев массыынатыгар дэлби тэбиилээх тэрил булуллубута. Кини ону Новосибирскай Железнодорожнай оройуонугар уопсастыбаннай сиргэ эһэргэ былааннаабыта[136].

Дьыала матырыйаалларынан, «Сайфулло» диэн биллибэт киһи ыйбытынан буруйдаахтар эргэ төлөпүөннэрин суох гыммыттар. Ол кэннэ кинилэр саҥа смартфоннары уонна террористическай атаака кэмигэр сэп быһыытынан туттуохтаах кухня быһахтарын атыыласпыттар. Ону таһынан толорооччулар куйаас-ситимҥэ үөрэтэр видеороликтары хачайдаан ылбыттар уонна бэйэлэрэ сэрии сэбин таһарга таҥастан оҥоһуллубут жилеттары тикпиттэр. Атаака иннинэ теракт үс толорооччута кутталларын намтатаары наркотигы туһаммыттар[137].

Террористическай дьыала хорумньуттан биллибитинэн, түөрт буруйдаахтар атаака кэнниттэн 135 тыһ. солкуобайы ылбыттар. 2024 сыл кулун тутар 22 күнүгэр (атаака күнүгэр) буруйдаахтартан биирдэстэрэ Шамсидин Фаридуни Арассыыйаттан куотууну хааччыйар сыалтан баан каартатыгар харчы киллэрбитэ[138].

Силиэстийэ кэмигэр террористическай атаакаҕа эмсэҕэлээбиттэр террористар бэйэ-бэйэлэрин кытта арааб тылынан кэпсэппиттэрин, ону таһынан мобильнай төлөпүөнүнэн биллибэт дьахтары кытта кэпсэппиттэрин туһунан иһитиннэрбиттэр[139].

Быһаарыылар

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 СК завершил расследование теракта в «Крокусе» и назвал Украину заказчиком, РБК (23 Бэс ыйын 2025). Сигэнии күнэ: 24 Бэс ыйын 2025.
  2. ↑ В «Крокус Сити Холл» произошла стрельба, РБК (22 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 22 Кулун тутар 2024.
  3. ↑ Онлайн: в подмосковном «Крокус Сити Холле» стрельба и пожар, есть раненые, Коммерсантъ (22 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 22 Кулун тутар 2024.
  4. ↑ Участников теракта в "Крокусе" задержали недалеко от границы с Украиной, РИА Новости (23.03.2024). Сигэнии күнэ: 23 Кулун тутар 2024.
  5. ↑ Исполнители теракта в "Крокусе" признались, что его организовала Украина, РИА Новости (29.06.2025). Сигэнии күнэ: 29 Бэс ыйын 2025.
  6. ↑ РБК, 23 марта 2024. Путин заявил, что с украинской стороны готовили «окно» для террористов
  7. ↑ РБК, 26 марта 2024. Бортников обвинил спецслужбы Украины в содействии теракту в «Крокусе»
  8. ↑ РБК, 27 марта 2024. Песков заявил, что официальных версий теракта в «Крокусе» еще не называли
  9. ↑ Schmitt, Eric. What We Know About ISIS-K, the Group That Claimed Responsibility for the Moscow Attack, The New York Times (22 Кулун тутар 2024). Архыыптаммыт 2024, Кулун тутар 23 күнүгэр. Сигэнии күнэ: 23 Кулун тутар 2024.
  10. ↑ ISIS claims responsibility for attack in busy Moscow-area concert venue that left at least 40 dead, CNN (22 Кулун тутар 2024). Архыыптаммыт 2024, Кулун тутар 22 күнүгэр. Сигэнии күнэ: 22 Кулун тутар 2024.
  11. ↑ Moscow concert hall attack latest: ISIS claims responsibility for shooting that killed more than 60 people (англ.). The Independent. Сигэнии күнэ: 23 Кулун тутар 2024. Архивировано 23 Кулун тутар 2024 года.
  12. ↑ Ведомости, 25 марта 2024. Что такое запрещенный в России «Вилаят Хорасан»
  13. ↑ Интерфакс, 24 марта 2024. Вице-президент США возложила ответственность за теракт в Crocus City Hall на ИГ
  14. ↑ Путин назвал кровавым и варварским теракт в «Крокус Сити Холле», РБК (23.03.2024). Сигэнии күнэ: 23 Кулун тутар 2024.
  15. ↑ Организаторами теракта в "Крокусе" были шестеро граждан Средней Азии, РИА Новости (22 Кулун тутар 2025). Сигэнии күнэ: 22 Кулун тутар 2025.
  16. ↑ 1 2 Свыше двух тысяч человек проходят потерпевшими по делу о "Крокусе", РИА Новости (20 Ыам ыйын 2025). Сигэнии күнэ: 20 Ыам ыйын 2025.
  17. ↑ 1 2 3 Число погибших детей при теракте в «Крокусе» выросло до шести, РБК (3 Муус устар 2024). Сигэнии күнэ: 3 Муус устар 2024.
  18. ↑ 1 2 Инженер-строитель пробил стену для спасения людей в «Крокусе», РБК (30 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 30 Кулун тутар 2024.
  19. ↑ 1 2 СК завершил расследования в отношении 19 фигурантов дела о "Крокусе", РИА Новости (22 Кулун тутар 2025). Сигэнии күнэ: 22 Кулун тутар 2025.
  20. ↑ Крокус. Mash (22 Кулун тутар 2024).
  21. ↑ Теракт с десятками погибших в «Крокус Сити Холле». Главное, РБК. Сигэнии күнэ: 22 Кулун тутар 2024.
  22. ↑ Один из зрителей «Крокус Сити Холла» обезвредил террориста, Lenta.RU (23.03.2024). Сигэнии күнэ: 23 Кулун тутар 2024.
  23. ↑ 1 2 3 4 5 6 Что известно о происшествии в "Крокус сити холле". Главное, TACC. Сигэнии күнэ: 22 Кулун тутар 2024.
  24. ↑ Пожару в "Крокус сити холле" присвоен повышенный ранг сложности, TACC. Сигэнии күнэ: 22 Кулун тутар 2024.
  25. ↑ В оперслужбах сообщили о втором взрыве в Crocus City Hall, Interfax.ru (22 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 22 Кулун тутар 2024.
  26. ↑ Вертолеты сбросили около 160 тонн воды на горящий "Крокус сити холл", РИА Новости (23.03.2024). Сигэнии күнэ: 23 Кулун тутар 2024.
  27. ↑ Минздрав Подмосковья опубликовал список из 145 госпитализированных после теракта, TACC (23.03.2024). Сигэнии күнэ: 23 Кулун тутар 2024.
  28. ↑ Интерфакс, 24 марта 2024. Спасатели сделали проем в стене Crocus для прохода тяжелой техники
  29. ↑ Поисковую операцию на месте теракта в «Крокусе» продлили на день, РБК (25 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 25 Кулун тутар 2024.
  30. ↑ Спасатели завершили разбор завалов в "Крокус сити холле", TACC (26 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 26 Кулун тутар 2024.
  31. ↑ Бастрыкин потребовал поименно установить заказчиков теракта в «Крокусе», РБК (31 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 31 Кулун тутар 2024.
  32. ↑ Суд признал более 1,7 тыс. человек потерпевшими по делу о теракте в «Крокусе». Известия (1 Бэс ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 2 Бэс ыйын 2024.
  33. ↑ Выплаты пострадавшим в "Крокусе" начнутся с 23 сентября, TACC (20 Балаҕан ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 20 Балаҕан ыйын 2024.
  34. ↑ 1 2 Опубликовано видео допроса террориста из "Крокуса", РИА Новости (23.03.2024). Сигэнии күнэ: 23 Кулун тутар 2024.
  35. ↑ ТАСС, 25 марта 2014. Бастрыкин заявил о восстановлении хронологии теракта в «Крокус сити холле»
  36. ↑ РИА Новости: Террористы из "Крокуса" ехали по трассе со скоростью более 140 км/ч - Российская газета, Российская газета (26 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 27 Кулун тутар 2024.
  37. ↑ 1 2 Арестованным Басманным судом террористам грозит пожизненное лишение свободы - Российская газета, Российская газета (25 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 27 Кулун тутар 2024.
  38. ↑ Участникам задержания устроивших теракт в "Крокусе" вручили награды, РИА Новости (25.03.2024). Сигэнии күнэ: 25 Кулун тутар 2024.
  39. ↑ В МВД рассказали, как выследили машину террористов, напавших на «Крокус», Росбалт. Сигэнии күнэ: 28 Кулун тутар 2024.
  40. ↑ Суд арестовал четырех фигурантов дела о теракте в «Крокус Сити Холле», РБК (24.03.2024). Сигэнии күнэ: 25 Кулун тутар 2024.
  41. ↑ Суд назвал имена фигурантов дела о теракте в «Крокус Сити Холле», РБК. Сигэнии күнэ: 25 Кулун тутар 2024.
  42. ↑ Жирнов, Степан. «Не едем на турнир?» Мальчик, сбитый террористами, пришёл в сознание, AiF. Сигэнии күнэ: 25 Кулун тутар 2024.
  43. ↑ Суд арестовал пятого обвиняемого по делу о теракте в "Крокус сити холле", TACC (25 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 25 Кулун тутар 2024.
  44. ↑ Суд арестовал седьмого фигуранта дела о теракте в "Крокусе", РИА Новости (25 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 25 Кулун тутар 2024.
  45. ↑ Екатерина КОСОБОКОВА |. Суд арестовал восьмого фигуранта по делу о теракте в «Крокусе» Алишера Касимова (рус.). kp.ru -. Сигэнии күнэ: 26 Кулун тутар 2024.
  46. ↑ Росфинмониторинг внес напавших на «Крокус» в реестр террористов. rbc.ru (28 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 28 Кулун тутар 2024.
  47. ↑ В суде раскрыли имя девятого фигуранта дела о теракте в "Крокусе" - Российская газета, Российская газета (29 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 29 Кулун тутар 2024.
  48. ↑ В Москве арестовали девятого фигуранта дела о теракте в «Крокусе», РБК (29 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 29 Кулун тутар 2024.
  49. ↑ Суд арестовал девятого фигуранта дела о теракте в "Крокусе", РИА Новости (29.03.2024). Сигэнии күнэ: 29 Кулун тутар 2024.
  50. ↑ Суд арестовал десятого фигуранта дела о теракте в "Крокусе", РИА Новости (01.04.2024). Сигэнии күнэ: 1 Муус устар 2024.
  51. ↑ СК раскрыл имя и роль еще одного фигуранта дела о теракте в «Крокусе», РБК (1 Муус устар 2024). Сигэнии күнэ: 1 Муус устар 2024.
  52. ↑ Mash: фигуранта дела о теракте в «Крокусе» поставили на учет незаконно. News.ru (11 Бэс ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 11 Бэс ыйын 2024.
  53. ↑ ФСБ сообщила о задержании еще троих фигурантов дела о теракте в «Крокусе», Ведомости (4 Муус устар 2024). Сигэнии күнэ: 4 Муус устар 2024.
  54. ↑ Басманный суд арестовал еще одного фигуранта дела о теракте в «Крокусе», Известия (5 Муус устар 2024). Сигэнии күнэ: 5 Муус устар 2024.
  55. ↑ ТАСС узнал о фигурантах дела о халатности после теракта в «Крокусе», РБК. Сигэнии күнэ: 8 Муус устар 2024.
  56. ↑ Силовики задержали еще одного фигуранта дела о теракте в «Крокусе», РБК (26 Муус устар 2024). Сигэнии күнэ: 26 Муус устар 2024.
  57. ↑ В РФ задержали еще одного фигуранта дела о теракте в «Крокус Сити Холле», AiF (26 Муус устар 2024). Сигэнии күнэ: 26 Муус устар 2024.
  58. ↑ Басманный суд арестовал 12-го фигуранта дела о теракте в «Крокусе», Известия (27 Муус устар 2024). Сигэнии күнэ: 27 Муус устар 2024.
  59. ↑ Суд продлил арест предполагаемому исполнителю теракта в "Крокусе" Мирзоеву. ria.ru (16 Ыам ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 16 Ыам ыйын 2024.
  60. ↑ Суд продлил арест одному из исполнителей теракта в «Крокусе». РБК (16 Ыам ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 16 Ыам ыйын 2025.
  61. ↑ Суд продлил арест всем исполнителям теракта в «Крокус Сити Холле». RT (16 Ыам ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 16 Ыам ыйын 2024.
  62. ↑ Суд продлил арест четверым пособникам напавших на "Крокус" террористов. ТАСС (16 Ыам ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 16 Ыам ыйын 2024.
  63. ↑ https://www.rbc.ru/rbcfreenews/664733029a79479f7e2e0666. РБК (17 Ыам ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 17 Ыам ыйын 2024.
  64. ↑ По делу о теракте в «Крокусе» арестовано 18 человек. Известия (1 Бэс ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 2 Бэс ыйын 2024.
  65. ↑ Суд продлил арест четырем обвиняемым в теракте в «Крокусе», РБК (16 Атырдьах ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 20 Атырдьах ыйын 2024.
  66. ↑ Суд продлил арест еще четырем обвиняемым в теракте в «Крокусе», РБК (19 Атырдьах ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 20 Атырдьах ыйын 2024.
  67. ↑ До 22 ноября продлили арест 4 фигурантов по делу о теракте в «Крокусе», AiF (20 Атырдьах ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 20 Атырдьах ыйын 2024.
  68. ↑ Еще один фигурант дела о теракте в «Крокусе» частично признал вину, РБК (23 Атырдьах ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 23 Атырдьах ыйын 2024.
  69. ↑ Виктория Шварц. Бастрыкин заявил, что по делу о теракте в "Крокус Сити Холле" обвиняются 27 фигурантов, Профиль (14 Тохсунньу 2025). Сигэнии күнэ: 15 Тохсунньу 2025.
  70. ↑ Исполнителям теракта в «Крокусе» продлили арест до 24 марта, AiF (19.02.2025). Сигэнии күнэ: 19 Олунньу 2025.
  71. ↑ В США арестовали террориста, инструктировавшего напавших на «Крокус», РБК. Сигэнии күнэ: 7 Кулун тутар 2025.
  72. ↑ В СК рассказали об изъятом оружии с места теракта в "Крокус сити холле", TACC. Сигэнии күнэ: 24 Кулун тутар 2024.
  73. ↑ Мария МАМАЕВА |. В Душанбе ведут следственные мероприятия с родными террористов из «Крокуса» (рус.). kp.ru -. Сигэнии күнэ: 26 Кулун тутар 2024.
  74. ↑ Сергей Чиков |. Бортников: Украина готовила боевиков на Ближнем Востоке (рус.). kp.ru - (26 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 26 Кулун тутар 2024.
  75. ↑ РБК, 27 марта 2024. Участника телеграм-группы с террористами из «Крокуса» вышлют из России
  76. ↑ ТАСС сообщил, что атаковавшие «Крокус» террористы были под наркотиками, РБК (28 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 28 Кулун тутар 2024.
  77. ↑ В крови террористов из "Крокуса" обнаружили психотропные наркотические вещества - Российская газета, Российская газета (28 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 2 Муус устар 2024.
  78. ↑ СК получил доказательства связи террористов из "Крокуса" с Украиной, РИА Новости (28 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 28 Кулун тутар 2024.
  79. ↑ Источник: под Душанбе задержали девять человек по делу об атаке на "Крокус", РИА Новости (20240329T1257). Сигэнии күнэ: 29 Кулун тутар 2024.
  80. ↑ Обвиняемые в теракте в "Крокусе" заявили, что ехали в Киев за наградой, РИА Новости (29.03.2024). Сигэнии күнэ: 29 Кулун тутар 2024.
  81. ↑ Задержанные в Дагестане террористы снабжали деньгами и оружием атаковавших "Крокус", TACC (1 Муус устар 2024). Сигэнии күнэ: 1 Муус устар 2024.
  82. ↑ ФСБ заявила о причастности задержанных в Дагестане боевиков к теракту в «Крокусе», Известия (1 Муус устар 2024). Сигэнии күнэ: 1 Муус устар 2024.
  83. ↑ В Турции задержали жителей Таджикистана по подозрению в подготовке теракта, РИА Новости (01.04.2024). Сигэнии күнэ: 1 Муус устар 2024.
  84. ↑ Пострадавшие в "Крокусе" просят СК возбудить дело в отношении владельцев комплекса, TACC (2 Муус устар 2024). Сигэнии күнэ: 2 Муус устар 2024.
  85. ↑ Семерых фигурантов дела о теракте в «Крокусе» внесли в реестр террористов, РБК. Сигэнии күнэ: 9 Муус устар 2024.
  86. ↑ Путин: Спецслужбы продолжают выявлять заказчиков и спонсоров теракта в "Крокусе" - Российская газета, Российская газета (24 Муус устар 2024). Сигэнии күнэ: 24 Муус устар 2024.
  87. ↑ Росфинмониторинг раскрыл, как финансировался теракт в "Крокусе" - Российская газета, Российская газета (25 Муус устар 2024). Сигэнии күнэ: 25 Муус устар 2024.
  88. ↑ СК возбудил дело об оказании небезопасных услуг в связи с нападением на "Крокус". ТАСС (31 Ыам ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 31 Ыам ыйын 2024.
  89. ↑ Стало известно о пяти новых фигурантах дела о теракте в "Крокусе", РИА Новости (29 Атырдьах ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 29 Атырдьах ыйын 2024.
  90. ↑ Стали известны подробности о новом фигуранте по делу о теракте в "Крокусе", РИА Новости (29 Атырдьах ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 29 Атырдьах ыйын 2024.
  91. ↑ Пятеро фигурантов дела о теракте в "Крокусе" обеспечивали нападавших оружием, TACC (29 Атырдьах ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 29 Атырдьах ыйын 2024.
  92. ↑ Четыре фигуранта дела о теракте в «Крокусе» состояли в «Вилаят Хорасан», РБК. Сигэнии күнэ: 3 Алтынньы 2024.
  93. ↑ В деле «Крокуса» взят новый след. kommersant.ru (1 Сэтинньи 2024). Сигэнии күнэ: 1 Сэтинньи 2024.
  94. ↑ Стали известны личности передавших оружие напавшим на «Крокус» террористам, Известия (2 Сэтинньи 2024). Сигэнии күнэ: 2 Сэтинньи 2024.
  95. ↑ Четырем фигурантам дела о теракте в «Крокусе» переквалифицировали обвинение, AiF (20 Сэтинньи 2024). Сигэнии күнэ: 20 Сэтинньи 2024.
  96. ↑ В Ингушетии задержали предполагаемых пособников напавших на "Крокус" террористов, TACC (4 Ахсынньы 2024). Сигэнии күнэ: 5 Ахсынньы 2024.
  97. ↑ Anadolu: подельникам террористов из "Крокуса" грозит 15 лет тюрьмы в Турции, TACC (2 Тохсунньу 2025). Сигэнии күнэ: 2 Тохсунньу 2025.
  98. ↑ Предварительное следствие по делу о теракте в «Крокус Сити Холле» завершилось. vm.ru (5 Олунньу 2025). Сигэнии күнэ: 5 Олунньу 2025.
  99. ↑ Владелец «Крокус Сити Холла» признан потерпевшим по делу о теракте. aif.ru (11 Олунньу 2025). Сигэнии күнэ: 11 Олунньу 2025.
  100. ↑ Обвиняемые в теракте в "Крокусе" планировали еще один в Каспийске, TACC (23 Бэс ыйын 2025). Сигэнии күнэ: 24 Бэс ыйын 2025.
  101. ↑ ТАСС узнал о раскаявшемся исполнителе теракта в «Крокусе», РБК (30 Бэс ыйын 2025). Сигэнии күнэ: 30 Бэс ыйын 2025.
  102. ↑ Экспертиза признала вменяемыми исполнителей теракта в «Крокус Сити Холле», РБК. Сигэнии күнэ: 14 Муус устар 2025.
  103. ↑ Генпрокуратура направила в суд дело о теракте в "Крокусе", TACC (1 От ыйын 2025). Сигэнии күнэ: 1 От ыйын 2025.
  104. ↑ По делу о теракте в "Крокусе" в судебном процессе примет участие не более 150 потерпевших, TACC (21 От ыйын 2025). Сигэнии күнэ: 21 От ыйын 2025.
  105. ↑ МИД назвал «кровавым терактом» произошедшее в «Крокус Сити Холле», РБК (22 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 22 Кулун тутар 2024.
  106. ↑ Патриарх Кирилл молится об упокоении душ погибших при ЧП в "Крокус сити холле", TACC. Сигэнии күнэ: 22 Кулун тутар 2024.
  107. ↑ В Москве отменили все массовые мероприятия после атаки на «Крокус-Сити», РБК. Сигэнии күнэ: 22 Кулун тутар 2024.
  108. ↑ ГСУ СК России возбудило уголовное дело о теракте в Московской области, TACC. Сигэнии күнэ: 22 Кулун тутар 2024.
  109. ↑ Медведев призвал к «тотальной казни террористов» после нападения в Москве, РБК. Сигэнии күнэ: 22 Кулун тутар 2024.
  110. ↑ Обращение Владимира Путина к россиянам, РИА Новости. Сигэнии күнэ: 23 Кулун тутар 2024.
  111. ↑ Заявление Путина в связи с терактом в «Крокус Сити Холле». Трансляция, Известия. Сигэнии күнэ: 23 Кулун тутар 2024.
  112. ↑ Спасшим людей при теракте в «Крокусе» школьникам вручили награды. Известия. Известия (25 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 25 Кулун тутар 2024.
  113. ↑ Спасавших людей в «Крокусе» Донскова и Мейер наградили в Общественной палате. iz.ru (26 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 26 Кулун тутар 2024.
  114. ↑ Глава РПЦ высказался о русском национализме, Росбалт. Сигэнии күнэ: 27 Кулун тутар 2024.
  115. ↑ Путин наградил подростков, спасавших людей во время теракта в «Крокусе», Известия (2 Ыам ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 2 Ыам ыйын 2024.
  116. ↑ Указ Президента Российской Федерации от 02.05.2024 № 300 "О награждении государственными наградами Российской Федерации". Официальное опубликование правовых актов (2 Ыам ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 2 Ыам ыйын 2024.
  117. ↑ Путин посмертно наградил пытавшегося обезвредить террориста в «Крокусе» мужчину, Известия (8 От ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 8 От ыйын 2024.
  118. ↑ РБК, 31 июля 2024. Краснов увидел просчеты органов власти в терактах в «Крокусе» и Дагестане
  119. ↑ ЦРУ в срочном порядке уведомляло Россию о подготовке теракта, заявил Херш. РИА-Новости (3 Муус устар 2024).
  120. ↑ РИА Новости, 23 марта 2024. ХАМАС осудило теракт в «Крокусе»
  121. ↑ РБК, 23 марта 2024. МИД Афганистана осудил теракт в подмосковном «Крокусе»
  122. ↑ ТАСС, 23 марта 2024. «Хезболлах» осудила теракт в Москве. Шиитская организация назвала произошедшее в «Крокус сити холле» кровавым терактом
  123. ↑ Совбез ООН почтил минутой молчания память погибших в "Крокусе". Московский комсомолец (25 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 25 Кулун тутар 2024.
  124. ↑ Игравшая в «Крокусе» группа Garbage выразила соболезнования после теракта, РБК. Сигэнии күнэ: 27 Кулун тутар 2024.
  125. ↑ Граждане Таджикистана больше не смогут въехать в Турцию без визы, РИА Новости (6 Муус устар 2024). Сигэнии күнэ: 6 Муус устар 2024.
  126. ↑ Возле «Крокуса» начали возводить мемориал жертвам теракта, Коммерсантъ (21 Олунньу 2025). Сигэнии күнэ: 21 Олунньу 2025.
  127. ↑ Открытие мемориала жертвам теракта в «Крокус Сити Холле». Фоторепортаж, РБК (22 Кулун тутар 2025). Сигэнии күнэ: 24 Кулун тутар 2025.
  128. ↑ Центробанк рекомендовал списать долги погибших при теракте в "Крокусе", РИА Новости (25.03.2024). Сигэнии күнэ: 25 Кулун тутар 2024.
  129. ↑ Центробанк предложил банкам простить долги погибших в «Крокусе», РБК. Сигэнии күнэ: 25 Кулун тутар 2024.
  130. ↑ Группа «Пикник» проведет концерт памяти в Петербурге, РБК (26 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 26 Кулун тутар 2024.
  131. ↑ news.ru. news.ru (28 Кулун тутар 2024). Сигэнии күнэ: 28 Кулун тутар 2024.
  132. ↑ Воробьев заявил, что на месте «Крокуса» не будет концертного зала, РБК (29 Бэс ыйын 2024). Сигэнии күнэ: 29 Бэс ыйын 2024.
  133. ↑ Напавшие на «Крокус» террористы планировали атаковать центр Москвы - Газета.Ru | Новости, Газета.Ru (20 Кулун тутар 2025). Сигэнии күнэ: 20 Кулун тутар 2025.
  134. ↑ Курнакова, Ирина. Несломленные. В Москве состоялась премьера фильма о трагедии в «Крокусе», AiF. Сигэнии күнэ: 24 Кулун тутар 2025.
  135. ↑ Купившего террористам билеты в «Крокус» приговорили к 14 годам колонии, AiF (21 От ыйын 2025). Сигэнии күнэ: 22 От ыйын 2025.
  136. ↑ Анна Холодкова. Суд приговорил к 14 годам колонии помощника обвиняемых в теракте в «Крокусе». kp.ru (21 От ыйын 2025). Сигэнии күнэ: 22 От ыйын 2025.
  137. ↑ Исполнители теракта в «Крокусе» купили кухонные ножи и сделали жилеты по видео перед нападением, ОТР - Общественное Телевидение России (26 От ыйын 2025). Сигэнии күнэ: 26 От ыйын 2025.
  138. ↑ Исполнители теракта в «Крокусе» получили 135 тыс. руб. на побег, РБК (27 От ыйын 2025). Архыыптаммыт 2025, Балаҕан ыйын 4 күнүгэр. Сигэнии күнэ: 27 От ыйын 2025.
  139. ↑ При теракте в «Крокусе» боевики говорили на арабском по телефону, Известия (29 Балаҕан ыйын 2025). Сигэнии күнэ: 29 Балаҕан ыйын 2025.

Сигэлэр

Категориялар