Өрөспүүбүлүкэ күнэ (ГДР)

Өрөспүүбүлүкэ күнэ — Германия Демократическай Өрөспүүбүлүкэтигэр 1949 сыллаахха алтынньы 7 күнүгэр бэлиэтэммит национальнай бырааһынньык.

undefined

Сыллата бу күн байыаннай парад (1989 сылга диэри) уонна үлэһит дьон демонстрацията ыытыллара. Аны бу күн ГДӨ Национальнай бириэмийэтэ туттарыллара. Бу күн куораттарга байыаннай парадтар уонна бойобуой бөлөхтөр, үлэһиттэр уонна көҥүл немец ыччатын Союһун (КНЫС) чилиэннэрэ демонстрациялара ыытылыннылар. Парадтар Арҕаа дойдулар өттүлэриттэн бырачыастары таһаарбыттара, тоҕо диэтэххэ, Берлин түөрт өрүттээх статуһун утараллара. Өрөспүүбүлүкэ күнүгэр хас биэс сыл аайы анал маркалар тахсаллара. 1970-с сыллартан бырааһынньык эйэлээх майгы үөскүүр, фестиваль курдук элбээн, көрдөрүү сыыйа тохтуур. 1990 сыллаахха Өрөспүүбүлүкэ Күнэ алтынньы 3 күнүгэр бырааһынньыктанар Германия Биир Санаалаах Күнүгэр солбуллубута.

undefined

Бырааһынньыктар мэлдьи Карл-Маркс-Аллеяҕа 1959 сылтан саҕалаан ыытыллара. 1972 сылга парад командирын дуоһунаһа тэриллэн 1989 сылга диэри Хорст Штебхарт ылбыта. 1950 сыллаахха көтүрүллүбүт Берлин куорат дыбарыаһын оннугар Өрөспүүбүлүкэ Дыбарыаһа тутуллубута, 1976 сыллаахха аһыллыбыта. 2006 сыллаахха Дыбарыаска асбест үрдүк тутуутуттан көтүрэргэ быһаарыллыбыта[1]. Бырабыыталыстыба искусствоҕа уонна билимҥэ ситиһиилэрин иһин ГДӨ Национальнай бириэмийэнэн наҕараадалыыра[2].

Александерплацка бырачыас

1977 сыллаахха Өрөспүүбүлүкэ күнүн бэлиэтээһиҥҥэ Александерплацка «Экспресс» рок-бөлөх кэнсиэрэ ыытыллыбыта. Бу кэмҥэ дьайыыны Берлин тэлэбиидэнньэтиттэн көрөр тоҕус киһи вентиляция шахтатыгар түстэ. Кэнсиэр көрөөччүлэрэ полицейскайдары, быыһааччылары үлэлэрин толороллоругар мэһэйдээтилэр уонна аймалҕаннылар. Полиция эмсэҕэлээбит дьоҥҥо киирэргэ холонуута уонна ырыа дьайыыга кыттыһыыта маассабай күүрүүнү үөскэппитэ, үгүстэр «ГДӨ суох буол», «Хоннекер Баандата — Германия саамай улахан саата», «Истиэнэни туорат» уонна да атыттар лозуннары хаһыытаабыттара. 23.30 чааска полиция көрдөрүүгэ кыайан ылбыта: 83 бааһырбыт, 468 хаайыллыбыт, ону ааһан хаайыллыбыт дьон ортолоругар бары кэриэтэ — КНЫС чилиэннэрэ. Дьиҥинэн, БУ ГДӨ саамай улахан ыччат бырачыаһа этэ. Үгүстэр үс сылга диэри болдьохтоох хаайыыга ууруллубуттара, бу буруйдааһын ыстатыйатыгар (күлүгээннээһин) тэҥэ суох кытаанахтык[3].

Быһаарыылар

  1. Letzter Tag der Republik | transmediale. transmediale.de. Сигэнии күнэ: 19 Тохсунньу 2020. Архивировано 28 Муус устар 2019 года.
  2. der tag der republik (англ.). Сигэнии күнэ: 19 Тохсунньу 2020. Архивировано 26 Алтынньы 2020 года.
  3. DeutschlandRadio Berlin - KalenderBlatt - Vor 25 Jahren. archive.ph (10 Балаҕан ыйын 2012). Сигэнии күнэ: 18 Тохсунньу 2020.

Категориялар