Нуучча тылынанАнал бырайыактар
Тылы уларыт
УРУБИИКИ ТУҺУНАН

Гаврильева Валентина Николаевна

Валентина Николаевна Гаврильева (төр. 1944 сыл ахсынньы 6 күнэ, Майа) — прозаик, 1973 сылтан ССРС уонна Саха АССР суруйааччыларын сойууһун чилиэнэ, Саха Өрөспүүбүлүкэтин култуура үтүөлээх үлэһитэ (2005)[1][2].

Биографията

Мэҥэ-Хаҥалас улууһун Майа сэлиэнньэтигэр төрөөбүтэ[3]. Орто оскуоланы бүтэрэн баран «Бэлэм буол» хаһыат редакциятыгар үлэлээбитэ. 1971 сыллаахха Горькай аатынан Литература институтун бүтэрбитэ[4]. Бу кэмҥэ Москубаҕа Иван Ласков диэн суруйааччыны кытта билсэн кэргэннии буолбуттара. Киниттэн Андрей диэн уоллаах.

Айар үлэтэ

Бастакы кэпсээннэрэ 1966 сыллаахха тахсыбыттара, 1968 сыллаахха кэпсээннэрин бастакы хомуурунньуга тахсыбыта. Литератураны ырытааччылар Гаврильева кэпсээннэрэ тэттигин уонна тэтимнээҕин бэлиэтииллэр. Биир сэһэнин Ойуунускай аатынан Саха тыйаатыра сценаҕа туруорбута. «Уот Дьулустаан дойдута» сэһэнин Ньурба тыйаатыра туруорбута. Кэнники кинигэлэригэр ааптар көскө ыытыллыбыттар уонна бастакы Арассыыйа колонизатордарын тустарынан суруйар.

«Уот Дьулустаан» Ньурба дыраама тыйаатырыгар туруоруллубута.

2025 сыл тохсунньу 27 күнүгэр Валентина Гаврильева сэһэнигэр олохсуйбут «Уот Дьулустаан» диэн уус-уран сериал киинэ көрдөрүүтэ саҕаламмыта (режиссёр — Елена Эверстова, сынаарый ааптара — Катерина Григорьева — Кэрэмэс Сыдьаай)[5]. Бырайыак сыл түмүгүнэн «ТЭФИ-Регион 2025» Бүтүн Арассыыйатааҕы телевизионнай күрэх «Оонньуулаах киинэ/сериал» номинациятыгар кыайыылааҕынан тахсыбыта[6].

undefined

Айымньылара

  • Хатыҥчааным барахсан: Кэпсээннэр. — Якутскай, 1968. — 84 с.;
  • Дөлүhүөн уга: Сэhэннэр, кэпсээннэр. — Якутскай. — 144 с.;
  • Суол: Сэhэннэр. — Якутскай, 1977. — 128 с.;
  • Страна Уот-Джулустана. Повести. /Авторизованный перевод с якутского Ивана Ласкова/ — М.: «Современник», 1977. — 240 с.;
  • O wielkiej podróży rudego Sieriogi, mądrego starca Ibrahima i przebiegłego myśliwego Semena Wielkiej Głowy. Warszawa. Państwowy Instytut Wydawniczy. 1980. 148 s. [Przełożyła z rosyjskiego Teresa Olczak. Z jakuckiego na rosyjski przełożył Iwan Łaskow.];
  • Краіна Уот-Джулустана. Аповесці. Мінск. Юнацтва. Пераклаў С. Міхальчук. [Пераклад зроблены з выдання: В. Гаврильева. Страна Уот-Джулустана. Повести. Авторизованный перевод с якутского Ивана Ласкова. — Москва. «Современник». 1977. — С. 176.] — Мінск. «Юнацтва», 1981. — 176 с.;
  • Мин доҕотторум: Сэhэннэр. — Якутскай: 1987. — 192 с.;
  • Маленькие повести. — М.: «Современник», 1987. — 158 с.;
  • Болугур Айыыта: Сэhэннэр. — Дьокуускай, 1991. — 91 с.;
  • Сэhэннэр. — Дьокуускай, 1994. — 208 с.;
  • Кыыс олоҕо. Сэhэннэр. — Дьокуускай: «Бичик», 2001. — 110 с.
  • Эргэ өтөх кистэлэҥэ. Номох. — Дьокуускай: «Бичик», 2005. — 96 с.
  • Чуумпу алааска. Cэhэннэр. — Дьокуускай: «Бичик»? 2011.

Наҕараадалара

  • Саха Өрөспүүбүлүкэтин култууратын үтүөлээх үлэһитэ (2005).

Ылыллыбыт сирэ

  • Krystyna Jagiełło. Wróć na Syberię. [Wala Gawriłowa] // Literatura. Warszawa. Nr. 32. 7 sierpnia 1975. S. 9/
  • Валентина Гаврильева. // А. Егоров, В. Протодьяконов, В. Павлова. Писатели Якутии. Библиографический справочник. — Якутск, 1981. — С. 91
  • Валентина Гаврильева. // Писатели земли Олонхо. Биобиблиографический справочник. [Сост. Д. В. Кириллин, В. Н. Павлова, С. Д. Шевков.] Якутск, 2000. — С. 179—180

Быһаарыылар

  1. ↑ Указ Президента Республики Саха (Якутия) В. Штырова от 24 февраля 2005 г.
  2. ↑ Сайт Майинской СОШ им. В. П. Ларионова. Сигэнии күнэ: 26 Кулун тутар 2022. Архивировано 17 Муус устар 2021 года.
  3. ↑ Архивированная копия. Сигэнии күнэ: 29 Олунньу 2016. Архивировано из оригинала 4 Кулун тутар 2016 года.
  4. ↑ Сайт НБ РС (Я). Сигэнии күнэ: 28 Кулун тутар 2012. Архивировано из оригинала 4 Кулун тутар 2012 года.
  5. ↑ Елена Потоцкая. «Уот Дьулустаан» сэһэн ааптара Валентина Гаврильева сэрийээл көрөөччүлэрин кытта көрүстэ. https://sakha-sire.ru. Sakha-sire.ru (2 Кулун тутар 2025). Сигэнии күнэ: 3 Кулун тутар 2025.
  6. ↑ Сериал НВК «Саха» «Уот Дьулустаан» стал победителем конкурса «ТЭФИ-Регион 2025». Yakutia24. Сигэнии күнэ: 3 Бэс ыйын 2026.
  7. ↑ Елена Потоцкая. «Уот Дьулустааҥҥа» уһуллуум – дьылҕам бэлэҕэ. https://sakha-sire.ru. Sakha-sire.ru (6 Муус устар 2025). Сигэнии күнэ: 7 Муус устар 2025.

Категориялар